Dziennik Gazeta Prawana logo

Banki masowo sprawdzają i prześwietlają Polaków. Co się dzieje?

19 marca 2024, 12:30
Ten tekst przeczytasz w 4 minuty
stres, praca, komputer, zmęczenie
Raz na pół roku konsument może bezpłatnie sprawdzić swoją sytuację w BIG/ShutterStock
Prawie 28 mln raportów z BIG InfoMonitor pobrały w ubiegłym roku firmy chcące sprawdzić wiarygodność płatniczą konsumentów. Raportów było o 4 mln więcej niż przed rokiem. O milion wzrosła też liczba sprawdzonych osób. Czy do rejestru dłużników BIG można trafić bez swojej wiedzy? Jak sprawdzić, czy się w nim widnieje? 

BIG InfoMonitor w 2023 r. Prześwietlono co czwartego dorosłego i co drugą firmę  

W bazie BIG InfoMonitor widnieje obecnie niemal 2,1 mln niesolidnych dłużników, którzy nie opłacili m.in. rachunków telekomunikacyjnych, alimentów, kosztów sądowych, kar za jazdę bez biletu, czynszów czy rat pożyczek o łącznej wartości niemal 47 mld zł.  Z danych BIG InfoMonitor wynika, że w 2023 r. banki i przedsiębiorcy sprawdzili 8,15 mln osób, czyli co czwartego dorosłego Polaka (26 proc.). Dużo wyższa liczba wygenerowanych raportów (prawie 28 mln) wynika z tego, że niektórzy z nas sprawdzani byli kilkukrotnie. Niemal 1,8 mln osób okazało się niesolidnymi płatnikami. Okazuje się, że zwiększona liczba zapytań o wiarygodność płatniczą dotyczyła wszystkich konsumentów, bez względu na wiek i płeć. 

W zeszłym roku urosła także liczba firm sprawdzanych w tej bazie. – Prześwietlone zostało niemal co drugie działające na rynku przedsiębiorstwo. W ponad 13 proc. przypadków okazało się, że ma zaległości – informuje Sławomir Grzelczak, prezes BIG InfoMonitor.  

Kiedy konsument jest sprawdzany w BIG?  

Do bazy BIG InfoMonitor (podobnie jak do danych gromadzonych przez inne biura informacji gospodarczej działające w Polsce) mogą sięgać banki, operatorzy telewizji kablowej, dostawcy internetu, firmy telekomunikacyjne, leasingowe, pożyczkowe, franczyzodawcy, firmy wynajmujące sprzęt oraz wiele innych podmiotów. 

"Pytań o solidność płatniczą jest tym więcej, im większy ruch w gospodarce i większe zainteresowanie finansowaniem oraz różnego rodzaju usługami. Na statystki ma także wpływ rosnąca na rynku świadomość możliwości sprawdzania solidności płatniczej klientów. Dla firm oferujących usługę czy towar z odroczonym terminem płatności, jest to świetna opcja na ograniczanie ryzyka działalności" – informuje BIG InfoMonitor. 

Czy do rejestru BIG można trafić bez swojej wiedzy? 

Do wpisu w dowolnym rejestrze biura informacji gospodarczej nie może dojść bez wiedzy dłużnika. Na 30 dni przed zgłoszeniem zaległości na minimum 200 zł dłużnik powinien otrzymać pismo od wierzyciela z informacją, za co i do jakiego BIG będzie wpisany. List przyjdzie na ostatni pozostawiony do kontaktu adres. Zasady dotyczące wpisywania firm do rejestrów BIG są podobne. W tym przypadku jednak kwota podstawowej należności z powodu której można trafić do rejestru dłużników jest wyższa i wynosi 300 zł. 

Jak sprawdzić, czy widnieje się w BIG?  

Osoby fizyczne mogą raz na pół roku sprawdzić za darmo informacje na swój temat zawarte w rejestrach BIG. Ktoś, kto chce robić to częściej, musi zapłacić. Metodą na usuniecie wpisu o zadłużeniu jest jego spłata. Wówczas ten kto wpisał dług powinien maksymalnie w ciągu 14 dni usunąć go z rejestru. Jeżeli mimo to do usunięcia wpisu nie dojdzie, konsument powinien zwrócić się w tej sprawie do instytucji, która go dokonała. 

Biuro informacji gospodarczej (BIG) a Biuro Informacji Kredytowej (BIK) – różnice 

Konsument, który chce sprawdzić swoje dane w BIG czy BIK, zwłaszcza przed podjęciem starań o kredyt, powinien pamiętać, że biura informacji gospodarczej i Biuro Informacji Kredytowej to różne instytucje. BIK działa w oparciu o ustawę prawo bankowe, jest podmiotem powołanym przez sektor bankowy, jedynym tego typu w Polsce. Informacje do BIK-u przekazują instytucje finansowe (banki komercyjne i spółdzielcze, SKOK-i, firmy pożyczkowe, firmy leasingowe i faktoringowe powiązane z bankami). Informacje do biur informacji gospodarczej mogą przekazywać też inne podmioty – przedsiębiorcy, firmy telekomunikacyjne, dostawcy prądu, samorządy, osoby fizyczne posiadające wyrok sądu. 

Informacje o zadłużeniu czy opóźnieniach w spłacie raty kredytu w BIG znika po uregulowaniu zobowiązania. W przypadku BIK-u sytuacja wygląda inaczej. "Jeśli zobowiązanie było spłacane z opóźnieniem powyżej 60 dni i bank poinformował klienta o przetwarzaniu danych po zamknięciu zobowiązania bez jego zgody, to po jego spłacie dane będą przetwarzane przez 5 lat. Po tym okresie zostają przeniesione do bazy danych statystycznych. Tam przechowywane są przez 12 lat" – czytamy na stronie BIK-u. Dlatego w praktyce "wyczyszczenie" swojej historii w BIK jest niemożliwe – informuje Biuro. Osoby prywatne również mogą sprawdzić, jak wygląda ich historia kredytowa w BIK. Uzyskanie takiego raportu jest płatne. 

BIG InfoMonitor to jedno z biur gospodarczych działających w Polsce. Biura są firmami działającymi w oparciu o ustawę o udostępnianiu informacji gospodarczej i wymianie danych gospodarczych. BIG InfoMonitor należy do Grupy BIK prowadzącej rejestr BIK. 

Copyright
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło dziennik.pl
Zapisz się na newsletter
Świadczenia, emerytury, podatki, zmiany przepisów, newsy gospodarcze... To wszystko i wiele więcej znajdziesz w newsletterze Dziennik Radzi. Chcesz się dowiedzieć, kto może przejść na wcześniejszą emeryturę? A może jakie ulgi można odliczyć od podatku? Kto może otrzymać środki w ramach renty wdowiej? Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco!

Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich

Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj