Renta wdowia to świadczenie wprowadzone na mocy nowelizacji ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz innych aktów prawnych z 26 lipca 2024 r. (Dz.U. z 2024 r. poz. 1243). Stanowi ono połączenie renty rodzinnej z innymi świadczeniami. Do końca 2024 roku osoby uprawnione do więcej niż jednego świadczenia emerytalno-rentowego musiały wybrać jedno z nich – w przypadku braku decyzji automatycznie przyznawano to korzystniejsze finansowo. Zasada ta obejmowała także sytuacje, gdy renta rodzinna zbiegła się z innymi świadczeniami.
Od 2025 roku przepisy uległy zmianie. Wdowy i wdowcy, którzy mają prawo do co najmniej dwóch świadczeń emerytalno-rentowych, w tym renty rodzinnej po zmarłym małżonku, mogą pobierać oba jednocześnie – choć w różnym zakresie.
Ile wynosi renta wdowia w 2026 roku?
Wspomniana wcześniej ustawa wprowadza maksymalny limit renty wdowiej, który wynosi trzykrotność najniższej emerytury. Po waloryzacji z 1 marca 2026 roku minimalna emerytura wzrosła o 5,3 proc. – z 1878,91 zł do 1978,49 zł brutto. W efekcie w 2026 roku górna granica renty wdowiej zwiększyła się z 5636,73 zł do 5935,47 zł brutto.
Nie oznacza to jednak, że każdy otrzyma świadczenie w takiej wysokości. Ostateczna kwota zależy od kilku czynników, takich jak:
- wysokość świadczenia przysługującego wdowie lub wdowcowi,
- wysokość świadczenia należnego zmarłemu małżonkowi,
- wybrany wariant wypłaty.
Renta wdowia – dwa warianty do wyboru
Wdowy i wdowcy mogą wybrać jeden z dwóch sposobów naliczania nowego świadczenia:
- 100 proc. własnej emerytury lub renty oraz 15 proc. świadczenia po zmarłym małżonku,
- 100 proc. świadczenia po zmarłym małżonku oraz 15proc. własnego świadczenia.
Uprawnieni sami decydują, który wariant będzie dla nich korzystniejszy, mogą też wskazać we wniosku, aby to ZUS dokonał wyboru najlepszej opcji. Nie warto jednak podejmować decyzji zbyt pochopnie, ponieważ różnice między wariantami mogą sięgać nawet kilkuset złotych.
ZUS ponownie przeliczy rentę wdowią w 2027 roku
Zakład Ubezpieczeń Społecznych, wykonując przepisy nowelizacji ustawy z 26 lipca 2024 r., od 1 stycznia 2027 roku z urzędu ponownie przeliczy wysokość tzw. renty wdowiej. Zmiana polegać będzie na podwyższeniu części dodatkowej świadczenia z dotychczasowych 15 proc. do 25 proc.
Jeśli renta wdowia była ustalona między 1 lipca 2025 r. a 31 grudnia 2026 r. w wariancie:
- 100 proc. renty rodzinnej i 15 proc. własnego świadczenia lub
- 100 proc. własnego świadczenia i 15 proc. renty rodzinnej,
to od 1 stycznia 2027 r. zostanie ona odpowiednio zmieniona na:
- 100 proc. renty rodzinnej i 25 proc. własnego świadczenia albo
- 100 proc. własnego świadczenia i 25 proc. renty rodzinnej.
Świadczenie w nowej, wyższej wysokości zostanie wypłacone już w styczniu 2027 roku.
Renta wdowia – kalkulator ZUS
Zakład Ubezpieczeń Społecznych udostępnia na swojej stronie internetowej kalkulator renty wdowiej, który pozwala oszacować wysokość świadczenia w zależności od wybranego wariantu – czyli pobierania 100 proc. własnej emerytury i 15 proc. świadczenia po zmarłym małżonku lub odwrotnie. Choć wyliczenia mają charakter orientacyjny i nie stanowią podstawy do roszczeń, mogą znacząco pomóc w podjęciu decyzji o najkorzystniejszej opcji.
Renta wdowia 2026 vs. 2027 – tabele wyliczeń dla dwóch wariantów
Na podstawie kalkulatora ZUS opracowaliśmy zestawienia pokazujące wysokość renty wdowiej od 1 stycznia 2027 r. w wariancie (100 proc. renty rodzinnej i 15 proc. własnej emerytury), uwzględniając różne poziomy świadczeń przysługujących wdowie lub wdowcowi oraz zmarłemu małżonkowi.
Tak wzrosną renty wdowie od 1 stycznia 2027 r. w wariancie 100 proc. renty rodzinnej i 15 proc. emerytury
Obecna emerytura brutto | Obecna renta rodzinna brutto | Obecna renta wdowia brutto (100 proc. renty rodzinnej i 15 proc. emerytury) | Renta wdowia brutto od 1 stycznia 2027 r. (100 proc. renty rodzinnej i 25 proc. emerytury) | Różnica |
1978,49 zł | 2000,00 zł | 2296,77 zł | 2494,62 zł | 197,85 zł |
2000,00 zł | 2250,00 zł | 2550,00 zł | 2750,00 zł | 200,00 zł |
2500,00 zł | 2750,00 zł | 3125,00 zł | 3375,00 zł | 250,00 zł |
2750,00 zł | 3250,00 zł | 3662,50 zł | 3937,50 zł | 275,00 zł |
3000,00 zł | 3400,00 zł | 3850,00 zł | 4150,00 zł | 300,00 zł |
3250,00 zł | 3600,00 zł | 4087,50 zł | 4412,50 zł | 325,00 zł |
3500,00 zł | 3750,00 zł | 4275,00 zł | 4625,00 zł | 350,00 zł |
4000,00 zł | 4500,00 zł | 5100,00 zł | 5500,00 zł | 400,00 zł |
4500,00 zł | 5000,00 zł | 5675,00 zł | 5935,47 zł | 260,47 zł |
Komu nie przysługuje renta wdowia?
Aby uzyskać rentę wdowią, trzeba spełnić określone kryteria:
- ukończyć co najmniej 60 lat (kobiety) lub 65 lat (mężczyźni),
- pozostawać w związku małżeńskim ze zmarłym aż do dnia jego śmierci,
- nabyć prawo do renty rodzinnej po współmałżonku nie wcześniej niż po ukończeniu 55 lat (kobiety) lub 60 lat (mężczyźni),
- nie zawrzeć ponownie małżeństwa.
Niespełnienie choćby jednego z powyższych warunków oznacza brak możliwości otrzymywania renty wdowiej.