Gospodarka

Choć wakacje zazwyczaj kojarzą się ze spokojem, lipiec na rynkach gospodarczych przyniósł wyjątkowo dużo emocji. Rosnące ceny surowców energetycznych, nowe uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy, rekordowe kwoty kredytów hipotecznych oraz zmienność na rynkach finansowych sprawiły, że eksperci mieli trudne zadanie, wybierając wydarzenie miesiąca o największym znaczeniu dla polskiej gospodarki.

Niedawno media obiegła informacja, że fundacja Fundacji Lux Veritatis redemptorysty Tadeusza Rydzyka notuje duże straty. Okazuje się jednak, że jest światełko w tunelu. Geotermia Toruń, która należy do Fundacji Lux Veritatis, przynosi całkiem niezłe zyski.

Główny Urząd Statystyczny potwierdził wcześniejsze szacunki inflacji za czerwiec. Ceny konsumpcyjne były o 2,5 proc. wyższe niż przed rokiem, ale w porównaniu z majem spadły o 0,5 proc., co potwierdzają ostateczne dane.

Ponad połowa, bo 53 proc. Polaków spodziewa się, że istotny wpływ na ich finanse będzie miał konflikt na Bliskim Wschodzie, a kolejne 46 proc. wskazuje na wojnę w Ukrainie - wynika z badania "Banking on Banks 2026. Usługi finansowe w czasach niepewności".

Co trzeci ankietowany Polak przyznał, że w ciągu ostatnich dwunastu miesięcy otrzymał podejrzaną wiadomość lub telefon, które mogły być próbą podszycia się pod instytucję publiczną - wynika z badania przeprowadzonego na zlecenie serwisu ChronPESEL.pl i Krajowego Rejestru Długów.

Tysiące emerytów może liczyć na dodatkowe pieniądze wypłacane co miesiąc do końca życia. Specjalne świadczenie ratownicze w wysokości 288 zł trafia do kont uprawnionych strażaków ochotników oraz ratowników górskich. Dowiedz się, kto spełnia wymogi formalne i jak złożyć wniosek.

ZUS wypłaca wybranym emerytom miesięczny ryczałt energetyczny w wysokości 336,16 zł. Świadczenie to nie jest uzależnione od wysokości osiąganych dochodów, ale przysługuje wyłącznie osobom spełniającym określone warunki. Co ważne, po śmierci osoby uprawnionej prawo do ryczałtu może przejść na najbliższych członków rodziny. Sprawdź, komu przysługuje to świadczenie, jakie dokumenty należy dołączyć do wniosku oraz w jakim terminie trzeba dopełnić formalności.

Przyjęta przez Senat nowelizacja Kodeksu pracy ma wyraźniej rozdzielić mobbing, dyskryminację i naruszenie godności pracownika. Zmiany oznaczają nowe obowiązki dla pracodawców oraz większą wagę procedur zapobiegających niepożądanym zachowaniom w miejscu pracy. Ustawa czeka na podpis Prezydenta RP.

Komisja Europejska ma przedstawić plan elektryfikacji unijnej gospodarki - informują zagraniczne media. Wstępna propozycja zostanie zaprezentowana do 17 lipca. Zmiany mają dotyczyć m.in. obniżenia stawki VAT m.in. na pojazdy elektryczne i pompy ciepła.

Zakupy codzienne nadal kosztują więcej niż przed rokiem. Według raportu UCE Research i Uniwersytetów WSB Merito w czerwcu modelowy koszyk zdrożał o 2,7 proc. Najmocniej wzrosły ceny chemii gospodarczej, a wyraźnie potaniały produkty tłuszczowe.

Ceny ropy na światowych rynkach gwałtownie rosną w poniedziałek, zyskując ponad 4 proc. To efekt kolejnej eskalacji napięć między USA a Iranem oraz niepewności wokół sytuacji w strategicznej cieśninie Ormuz, przez którą przebiega znacząca część światowego transportu ropy.

"W sezonie wakacyjnym ceny w lokalach gastronomicznych nad Bałtykiem są najwyższe w miejscach o największym natężeniu ruchu turystycznego, co wynika z tzw. ekonomii deptaka" – oceniła ekonomistka Justyna Osuch-Mallett. Średnia cena za 100 gr dorsza to ok. 20 zł, za gofra z dodatkami od 20 do 30 zł.

System sztucznej inteligencji używany do oceny zdolności kredytowej osoby fizycznej lub ustalenia jej punktowego wyniku kredytowego jest w AI Act klasyfikowany jako rozwiązanie wysokiego ryzyka. Ustawodawca uznał, że taki wynik może przesądzić o dostępie do mieszkania, energii, telekomunikacji i innych podstawowych usług. Po zmianie harmonogramu szczegółowe obowiązki dla tej kategorii mają być stosowane od 2 grudnia 2027 r.

Systemy sztucznej inteligencji używane do oceny ryzyka i ustalania cen w ubezpieczeniach na życie i ubezpieczeniach zdrowotnych zostały w AI Act zaliczone do kategorii wysokiego ryzyka. Nie obejmuje ona automatycznie wszystkich narzędzi używanych przez ubezpieczycieli ani każdej polisy. Regulacja koncentruje się na dwóch rodzajach ochrony, w których algorytmiczna ocena może zdecydować o dostępie do świadczenia i jego cenie.

Agent AI może samodzielnie odczytać wiadomość, wybrać usługę, uzupełnić formularz, wysłać polecenie do innego programu, zarezerwować podróż albo uruchomić płatność. AI Act nie tworzy dla takich rozwiązań osobnej kategorii prawnej i nie przyznaje im podmiotowości. Komisja Europejska wyjaśnia, że agent zwykle pozostaje systemem AI, często opartym na modelu ogólnego przeznaczenia, a zakres obowiązków zależy od funkcji i kontekstu użycia. Firma nie może przenieść odpowiedzialności na program tylko dlatego, że wykonał operację bez każdorazowego kliknięcia człowieka.

Małe przedsiębiorstwo nie musi tworzyć własnego modelu językowego, aby podlegać AI Act. Wystarczy, że korzysta z chatbota do obsługi klientów, generatora treści, narzędzia filtrującego CV albo systemu oceniającego zachowanie pracowników. Zakres obowiązków zależy od roli firmy i zastosowania systemu, a nie wyłącznie od wielkości zatrudnienia lub obrotu. MŚP korzystają z ułatwień, w tym łagodniejszej konstrukcji maksymalnych kar i środków wsparcia, ale nie są generalnie wyłączone z rozporządzenia.

Tradycyjna niemiecka firma z branży tekstylnej, Zego, złożyła wniosek o upadłość. Przyczyną kryzysu okazał się zmasowany atak cybernetyczny, który sparaliżował działalność przedsiębiorstwa na półtora miesiąca. Teraz zarząd walczy o restrukturyzację i zachowanie miejsc pracy.

Ministerstwo Zdrowia planuje wprowadzenie istotnych zmian w zasadach zatrudniania i wynagradzania lekarzy w publicznym systemie ochrony zdrowia. Jak czytamy na łamach portalu "Fakt", resort zdrowia pod kierownictwem minister Jolanty Sobierańskiej-Grendy rozważa ograniczenie zarobków medyków, argumentując to wysokimi kosztami, jakie budżet państwa ponosi na ich wykształcenie. A ile państwo wydaje na wykształcenie jednego lekarza? Oto wyliczenia.

Choć ceny kawy w lokalach Europy Środkowo-Wschodniej wydają się niskie, to mieszkańcy bogatszych stolic mogą pozwolić sobie na częstsze wizyty w kawiarniach. Z raportu przygotowanego przez Przyjaciół Kawy wynika, że liderem dostępności espresso jest Amsterdam, podczas gdy w Warszawie przeciętne wynagrodzenie wystarcza na 791 filiżanek tego napoju, co daje stolicy Polski 17. miejsce w zestawieniu.

W lipcu 2026 roku część emerytów może zauważyć na swoich rachunkach bankowych dwa przelewy z ZUS, zamiast standardowo jednej wypłaty. Wyjaśniamy, skąd wynika taka zmiana w harmonogramie przekazywania świadczeń oraz których seniorów będzie dotyczyć.