W poniedziałek ministra Marzena Okła-Drewnowicz zainicjowała proces konsultacji społecznych nad projektem ustawy o bonie senioralnym. Bon senioralny stanowi formę wsparcia dla rodzin łączących aktywność zawodową z opieką nad osobami starszymi powyżej 75. roku życia.
Obserwuj kanał Dziennik.pl na WhatsAppie
W uzasadnieniu projektu możemy przeczytać, że bon senioralny ma na celu złagodzenie trudnej sytuacji, w której Polacy muszą dokonywać bolesnego wyboru między karierą zawodową a opieką nad osobą starszą. Często konieczność łączenia tych dwóch ról zmusza do przedwczesnego zakończenia aktywności zawodowej.
Czym jest bon senioralny?
Bon senioralny to nowe świadczenie finansowe, które ma na celu wsparcie osób opiekujących się seniorami. Dzięki niemu, osoby starsze mogą otrzymać pomoc w wykonywaniu codziennych czynności, a ich opiekunowie mogą liczyć na odciążenie.
Ile wyniesie bon senioralny?
Najwyższa kwota wsparcia w ramach bonu senioralnego to 2150 złotych. Z tej formy pomocy mogą skorzystać osoby powyżej 75. roku życia, których najbliżsi, ze względu na pracę, nie są w stanie zapewnić im niezbędnej opieki. Prawo do złożenia wniosku o bon przysługuje bezpośrednim potomkom seniora, czyli jego dzieciom lub wnukom. Zgodnie z założeniami projektu, maksymalny budżet bonu senioralnego umożliwi skorzystanie z około 50 godzin usług opiekuńczych.
Jaki jest cel bonu senioralnego?
Celem projektu jest zbudowanie systemu wsparcia dla rodzin zawodowo czynnych, opiekujących się osobami starszymi. Aby skorzystać z tego świadczenia, osoba musi mieć ukończone 75 lat oraz otrzymywać emeryturę lub rentę, której wysokość wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym nie przekracza określonych limitów: 3500 zł brutto w 2026 roku, 4000 zł brutto w 2027 roku, 4500 zł brutto w 2028 roku, a od 2029 roku – 5000 zł brutto.
Dodatkowo, dla każdego seniora zostanie określony stopień, w jakim potrzebuje pomocy w codziennych czynnościach. Może to obejmować np. załatwianie spraw zdrowotnych, robienie zakupów, dostarczanie niezbędnych rzeczy, kupowanie leków czy utrzymywanie kontaktów z innymi ludźmi.
Aby otrzymać bon, trzeba spełnić jeszcze jeden warunek: dochody osób, które są na utrzymaniu (np. dzieci, wnuki), nie mogą być zbyt wysokie. Maksymalny dochód dla jednego członka rodziny to dwukrotność minimalnego wynagrodzenia, a dla rodzin wieloosobowych – trzykrotność.
Jakie usługi mogą być realizowane w ramach bonu senioralnego?
W uzasadnieniu projektu podkreślono, że bon senioralny ma na celu zapewnienie seniorowi wsparcia w codziennym życiu, umożliwiając mu pozostanie w swoim dotychczasowym środowisku. Świadczenia w ramach bonu nie mają charakteru zdrowotnego i są realizowane w miejscu zamieszkania osoby starszej.
W ramach bonu możliwe jest skorzystanie z usług obejmujących zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, wsparcie w uzyskaniu dostępu do świadczeń zdrowotnych, podstawową opiekę higieniczno-pielęgnacyjną oraz zapewnienie kontaktów społecznych.
Jak wskazano w uzasadnieniu, rodzaj i zakres usług przyznawanych w ramach bonu senioralnego są dostosowywane indywidualnie do zidentyfikowanych potrzeb osoby starszej w zakresie codziennego funkcjonowania. Ocena przeprowadzana jest na podstawie skali określającej stopień niezaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Skala wsparcia dla seniorów jest podzielona na cztery przedziały punktowe. Im wyższy przedział, tym więcej godzin wsparcia miesięcznie senior może otrzymać:
- 11-20 punktów: do 12 godzin,
- 21-35 punktów: 13-24 godziny,
- 36-50 punktów: 25-36 godzin,
- 51-60 punktów: 37-50 godzin.
Kto może wykonywać usługi w ramach bonu senioralnego?
Zgodnie z ustawą, osoba uprawniona do świadczenia usług w ramach bonu senioralnego to pełnoletnia osoba, która:
- posiada co najmniej wykształcenie średnie (średnie branżowe, zasadnicze branżowe lub zasadnicze zawodowe);
- nie jest spokrewniona ze starszą osobą ani nie mieszka z nią;
- nie była karana za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu, wolności seksualnej, rodzinie, czci, mieniu itp.;
- ukończyła szkolenie przygotowujące do pracy z osobami starszymi, w tym szkolenie z pierwszej pomocy.
Szkolenie kwalifikujące do pracy z osobami niesamodzielnymi powinno trwać co najmniej 30 godzin. Projekt ustawy określa, że szkolenie powinno obejmować takie zagadnienia jak: organizacja opieki nad osobami starszymi, podstawy metodyki pracy opiekuńczej, podstawy psychologii i socjologii w kontekście opieki nad seniorami oraz praktyczne aspekty wykonywania czynności opiekuńczych i aktywizujących. Szkolenie winno uwzględniać także zagadnienia pierwszej pomocy przedmedycznej. Po ukończeniu szkolenia uczestnik otrzymuje zaświadczenie potwierdzające jego udział oraz szczegółowy program szkolenia.
Bon senioralny - dodatkowe informacje
Bon senioralny będzie przyznawany na okres 12 miesięcy w formie decyzji administracyjnej. Po upływie tego terminu nastąpi ponowna ocena spełnienia warunków uprawniających do świadczenia. Bon senioralny ma wejść w życie od 1 stycznia 2026 roku.
Polecamy miesięczną subskrypcję cyfrową DGP - Pakiet Premium
