- Dodatek emerytalny dla sołtysów. Podstawa prawna
- Ile wyniesie dodatek emerytalny dla sołtysów od 1 marca 2026?
- Kto może otrzymać dodatek dla sołtysów?
- Komu nie przysługuje dodatek dla sołtysa?
- Jak ubiegać się o dodatek dla sołtysa?
1 marca 2026 roku przeprowadzona zostanie coroczna waloryzacja emerytur i rent, która obejmie również wybrane dodatki do świadczeń. Wśród nich znajduje się specjalny dodatek wypłacany przez KRUS, przysługujący osobom pełniącym funkcję sołtysa. Świadczenie to funkcjonuje od 2023 roku i podlega corocznym podwyżkom zgodnie ze wskaźnikiem waloryzacji. W 2026 roku wskaźnik ten wynosi 105,3 proc.
Dodatek emerytalny dla sołtysów. Podstawa prawna
Wypłata dodatku opiera się na przepisach ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (Dz.U. 2023 poz. 1073). Zgodnie z tymi regulacjami byli sołtysi, którzy spełnią wskazane kryteria, mogą otrzymywać stałe, comiesięczne wsparcie finansowe. Początkowo kwota świadczenia wynosiła 300 zł, jednak podlega ona corocznej waloryzacji, co pozwala dostosować jej wysokość do aktualnych warunków ekonomicznych. Funkcja sołtysa ma charakter społeczny, a wysokość diet ustalana jest przez rady gmin i bywa zróżnicowana, dlatego wprowadzony dodatek stanowi formę docenienia i rekompensaty za wieloletnią działalność na rzecz lokalnej społeczności.
Ile wyniesie dodatek emerytalny dla sołtysów od 1 marca 2026?
Podwyższanie emerytur oraz dodatków, w tym świadczenia dla byłych sołtysów, odbywa się zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Wysokość wskaźnika waloryzacji ustalana jest na podstawie dwóch elementów: średniorocznego wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych w gospodarstwach domowych emerytów i rencistów oraz realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia.
Do końca lutego 2025 r. dodatek dla sołtysów wynosi 354,86 zł. Po marcowej waloryzacji, która wyniesie 5,3 proc., świadczenie wzrośnie do 373,67 zł. Kwotę tę potwierdził Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w komunikacie z dnia 16 lutego 2026 r. w sprawie kwoty świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (M.P. 2026, poz. 213).
Kto może otrzymać dodatek dla sołtysów?
Dodatek dla sołtysów przysługuje osobom, które spełnią łącznie określone warunki. Przede wszystkim muszą pełnić funkcję sołtysa przez co najmniej 7 lat oraz osiągnąć ustawowy wiek emerytalny – 60 lat w przypadku kobiet i 65 lat w przypadku mężczyzn.
Nie jest wymagane, aby kadencje następowały bez przerwy – okresy sprawowania funkcji mogą być rozdzielone. W sytuacji gdy wnioskodawca nie dysponuje dokumentami potwierdzającymi wymagany staż, ma możliwość złożenia pisemnego oświadczenia, które powinno zostać potwierdzone przez co najmniej trzy osoby zamieszkujące dane sołectwo w czasie pełnienia przez niego tej funkcji.
Komu nie przysługuje dodatek dla sołtysa?
Nawet jeśli dana osoba osiągnęła wymagany wiek oraz pełniła funkcję sołtysa przez co najmniej 7 lat, nie zawsze otrzyma świadczenie. Art. 1.4. ustawy z 26 maja 2023 r. wskazuje, że prawo do dodatku wyklucza prawomocne skazanie za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, jeżeli było ono związane z wykonywaniem obowiązków sołtysa.
Jak ubiegać się o dodatek dla sołtysa?
Aby otrzymać dodatek dla sołtysa, należy złożyć wniosek w jednej z jednostek organizacyjnych KRUS – w oddziale regionalnym lub placówce terenowej. Dokument można przekazać na kilka sposobów:
- osobiście w placówce KRUS,
- za pośrednictwem operatora pocztowego,
- przez elektroniczną skrzynkę podawczą KRUS (ePUAP),
- w formie dokumentu elektronicznego podpisanego kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem zaufanym.
KRUS jest jedyną instytucją uprawnioną do przyznawania i wypłaty tego świadczenia – także osobom pobierającym emeryturę lub rentę z ZUS bądź innych organów emerytalno-rentowych.
Do wniosku należy dołączyć:
- zaświadczenie wójta, burmistrza lub prezydenta miasta potwierdzające okres pełnienia funkcji sołtysa
- (w przypadku odmowy wydania zaświadczenia – własne oświadczenie oraz pisemne potwierdzenie od co najmniej trzech mieszkańców sołectwa),
- oświadczenie o niekaralności za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe popełnione w związku z pełnieniem funkcji sołtysa.
Ile osób otrzymuje dodatek dla sołtysa?
Na podstawie danych z lipca 2024 roku, w Polsce około 32,5 tysiąca osób pobierało dodatek emerytalny za pełnienie funkcji sołtysa. To wzrost w porównaniu z 31 457 świadczeniami przyznanymi do stycznia 2024 roku. Przyrost liczby beneficjentów wynikał z nowelizacji przepisów, które uprościły dostęp do dodatku. Zmiany obejmowały m.in. skrócenie wymaganego okresu pełnienia funkcji sołtysa z ośmiu do siedmiu lat oraz objęcie świadczeniem osób, które pełniły tę funkcję przed 1990 rokiem.