Pokolenie Z nie ma podstawowych zdolności, aby pracować?
Raport firmy Criteria dotyczący zatrudnienia w 2026 roku ujawnia, że zdaniem ponad 350 specjalistów ds. rekrutacji, aż 92% przedstawicieli pokolenia Z nie jest przygotowana do wejścia na rynek pracy. Jest to wręcz dramatycznie wysoki wskaźnik , który obrazuje bardzo dobitnie, jak młodzi ludzie są dzisiaj postrzegani przez rekruterów i osoby odpowiedzialne za procesy przyjmowania pracowników.
Czemu jednak ten wskaźnik jest aż tak wysoki? Chodzi o częste niedobory lub nieodpowiedni poziom tzw. kompetencji miękkich. Według raportu młodzi ludzi mają problemy z profesjonalnym zachowaniem, komunikacją czy rozwiązywaniem problemów.
Do tego dochodzi przesyt rynku osobami o wykształceniu wyższym, którzy nie mają żądnych cech wyróżniających. To sprawia, że firmy otrzymują często setki takich samych kandydatur, a na koniec i tak zmuszone są szukać elementów, które jakkolwiek rozróżnią jednego pracownika od drugiego. Wychodzi też z tego, że dość popularne stwierdzenie, iż "AI wykosi juniorów" jest tylko po części słuszne, bo technologia jest tylko pewnym dodatkowym elementem.
Dewaluacja wyższego wykształcenia
Kwestia wykształcenia w przypadku pokolenia Z jest tutaj niezwykle intrygująca. Rzeczywiście, w ostatnich dwóch dekadach da się zauważyć ogromny przyrost osób, które wchodzą na rynek pracy z wyższym wykształceniem. To naturalnie sprawiło, że nastąpiła pewna dewaluacja wyższego wykształcenia, bo w końcu każdy, kto choć trochę się postara lub pokombinuje, może je mieć.
Często bywa też tak, że tacy absolwenci mają albo zerowe doświadczenie zawodowe (bo nie pracowali na studiach) albo posiada je w dziedzinach zupełnie innych (podejmowali się różnych prac, aby się utrzymać). To w połączeniu z tym, że kandydatów z wyższym wykształceniem jest wielu, sprawia, że jeszcze trudniej jest odróżnić od siebie kandydatów, ale też znaleźć tego odpowiedniego.
Wobec tego coraz więcej firm (z wielu branż) odchodzi już od wymagania jakiegokolwiek doświadczenia, stawiając główny nacisk na doświadczenie i wiedzę zbieraną organicznie. Mowa tutaj nie tylko o dużych firmach, ale też małych i średnich przedsiębiorstwach, w których zatrudnienie jednej konkretnej osoby ma większy wpływ na to, jak działa cała firma.
Pokolenie Z na wojnie o pracę. Chce pracy, ale na swoich warunkach
W obliczu tego wszystkiego jawi się nam obraz pokolenia, którego start kariery zawodowej przypomina sytuację sprzed ponad 20 lat. Wówczas również wielu młodych miało problem ze znalezieniem pracy, wtedy jednak był to efekt gospodarki, która po reformach ustrojowo-gospodarczych, szukała swojej nowej drogi rozwoju.
Różnicą są jednak okoliczności i realia, które rzutują na całą omawianą grupę. Aktualnie warunki życia oraz wymagania społeczne sprawiają, że od młodych ludzi często oczekuje się zrobienia szybko wielkiej kariery i to najlepiej według ścieżek wytyczonych przez starsze pokolenia. Problemem jest jednak fakt, że często jest to bardzo trudne, a schematy z poprzednich lat nie mają już zastosowania.
Dużo mówi się też o wielkich potrzebach młodego pokolenia związanych z work-life balance, co dla starszych pokoleń bywa elementem całkowicie niezrozumiałym. Młodzi ludzie przejawiają także mniejsze zainteresowaniem pracą "na rzecz dobra firmy", podchodząc do swojego obowiązku pracy, jak do faktycznego obowiązku, który trzeba wypełnić. To często bywa osią sporu ze starszymi pracownikami, którzy postrzegają to jako "brak zaangażowania".
Takich "warunków" pokolenie Z ma więcej, bo patrząc na swoich rodziców wiedzą, że nie chcą dla siebie życia, jakie prowadzili ich rodzice. Z jednej strony wiedzą, jak potrafi być to destrukcyjne, a z drugiej w obecnych czasach często jest to po prostu niemożliwe. Rynek zmienił się bowiem niezależnie od nich.
Nie oznacza to jednak, że to demonizowane często pokolenie nie chce pracować. Chęci nie brak, osób chętnych do nauki także. Problemy zdają się leżeć gdzie indziej i to komunikacja wydaje się być jednym z nich.
