Zasadniczo, osoby pobierające emeryturę w wieku emerytalnym (60 lat dla kobiet, 65 lat dla mężczyzn) mogą dorabiać bez żadnych ograniczeń. Dodatkowe zarobki nie wpływają na wysokość otrzymywanej emerytury. Inaczej sytuacja wygląda w przypadku wcześniejszych emerytur. Osoby, które zdecydowały się na wcześniejszą emeryturę, podlegają określonym limitom dochodowym, ponieważ nie osiągnęły jeszcze powszechnego wieku emerytalnego.
Obserwuj kanał Dziennik.pl na WhatsAppie
Limity zarobków dla osób pobierających wcześniejszą emeryturę są ustalane co kwartał i zależą od wysokości przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ogłasza co trzy miesiące dwie kluczowe kwoty: 70 proc. i 130 proc. przeciętnego wynagrodzenia. Przekroczenie pierwszego progu skutkuje zmniejszeniem wysokości emerytury, natomiast przekroczenie drugiego prowadzi do całkowitego zawieszenia jej wypłaty.
Limity dorabiania do emerytury w 2024 roku
W okresie od 1 grudnia 2023 roku do 29 lutego 2024 roku obowiązywały limity dorobków dla emerytów i rencistów określone w komunikacie Prezesa ZUS z dnia 13 listopada 2023 roku. Limity te odnosiły się do kwot przychodu odpowiadających 70 proc. i 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za III kwartał 2023 roku i miały wpływ na wysokość otrzymywanych świadczeń.
Zgodnie z najnowszymi wytycznymi ZUS, emeryci mogą dorabiać do kwoty 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w Polsce za III kwartał 2023 roku, czyli 5036,50 zł brutto, bez obaw o zmniejszenie swojej emerytury. Przekroczenie tego limitu będzie skutkowało proporcjonalnym zmniejszeniem świadczenia.
Jeżeli emeryt przekroczy limit dochodu o kwotę wyższą niż ustalona maksymalna kwota pomniejszenia, jego emerytura zostanie zmniejszona tylko o tę maksymalną kwotę. Dla okresu od 1 marca 2023 roku do 29 lutego 2024 roku maksymalne zmniejszenie emerytury wynosiło 794,35 zł. Oznacza to, że nawet jeśli dodatkowy zarobek przekroczy limit 5036,50 zł o większą sumę, emerytura zostanie pomniejszona maksymalnie o 794,35 zł. W przypadku osiągnięcia przez emeryta przychodu przekraczającego 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w Polsce za III kwartał 2023 roku, czyli 9353,50 zł brutto, nastąpiłoby zawieszenie wypłaty emerytury przez ZUS.
Przekroczenie limitu dorabiania. Zmniejszenie lub zawieszenie emerytury
W komunikacie z 12 sierpnia 2024 roku określono, że przychód przekraczający 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za II kwartał 2024 roku, czyli 5626,90 zł, może skutkować zmniejszeniem lub zawieszeniem emerytury bądź renty. Natomiast osiągnięcie przychodu powyżej 130 proc. tej kwoty, tj. 10 450,00 zł, również ma wpływ na wysokość świadczenia emerytalnego lub rentowego.
Od początku roku 2024 roku obowiązywały różne limity dorobków dla wcześniejszych emerytów. Najwyższy limit, wynoszący 5703,20 zł, obowiązywał od czerwca do sierpnia. Jednak od września limit ten został obniżony do 5626,90 zł. Przekroczenie tego limitu skutkuje proporcjonalnym zmniejszeniem świadczenia emerytalnego lub rentowego wypłacanego przez ZUS. Maksymalna kwota, o którą może zostać zmniejszone świadczenie, wynosi 890,63 zł. Ponadto istnieje drugi, wyższy limit dochodu, który wynosi 10 450 zł. Przekroczenie tego limitu powoduje całkowite zawieszenie wypłaty świadczenia.
Kogo nie dotyczą limity zarobkowe?
Emeryci, którzy osiągnęli powszechny wiek emerytalny (60/65 lat) nie podlegają limitom zarobkowym. Wyjątkiem są osoby, którym ZUS podwyższył emeryturę do świadczenia minimalnego (obecnie 1780,96 zł brutto). W przypadku przekroczenia przez takie osoby kwoty podwyższenia dodatkowymi zarobkami ZUS obniży wysokość emerytury za dany okres do kwoty wyliczonej bez uwzględnienia dopłaty do minimum. Co ważne, bez ograniczeń mogą dorabiać także osoby, które pobierają renty dla inwalidów wojennych, renty dla inwalidów wojskowych lub renty rodzinne. Osoby pobierające rentę rodzinną, której wysokość przewyższa emeryturę przysługującą z tytułu osiągnięcia powszechnego wieku emerytalnego, również nie podlegają ograniczeniom dochodowym.
