Minister odpowiadał na pytania posłów PiS ws. środków Unii Europejskiej przeznaczonych na rolnictwo w perspektywie 2028-2034, które trafią do Polski w ramach Planu Partnerstwa Krajowego i Regionalnego (PPKR). Prace nad programowaniem Wspólnej Polityki Rolnej 2028-2034 rozpoczęły się w 2025 r., a impulsem do ich rozpoczęcia było opublikowanie 17 lipca 2025 r. przez KE projektów rozporządzeń dotyczących wieloletnich ram finansowych.
Zmiany w sposobie finasowania WPR
Propozycja KE w tym zakresie wprowadzała istotnie zmiany w sposobie finasowania WPR w porównaniu z poprzednim okresem. Polega ona na zniesieniu podziału na dwa filary finansowania i likwidacji funduszy - na dopłaty obszarowe i bezpośrednie oraz na finansowanie obszarów wiejskich - poinformował Krajewski.
Jak wyjaśnił minister, Wspólna Polityka Rolna ma być włączona do jednego zintegrowanego funduszu spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich, rybołówstwa i gospodarki morskiej, dobrobytu i bezpieczeństwa realizowanego w ramach Planu Partnerstwa Krajowego i Regionalnego.
Wsparcie dochodów dla rolników
Krajewski zaznaczył, że ministerstwo rolnictwa aktywnie uczestniczy w pracach grup roboczych KE i w spotkaniach z Komisją Europejską, prezentując stanowisko rządu w sprawie m.in. roli polityki rolnej dla rolnictwa w UE. Włączenie wspólnej polityki rolnej do jednego Planu (PPKR) na pewno będzie wyzwaniem, jednak szersza integracja WPR z innymi politykami daje szansę na zapewnienie większej synergii między nimi i przy właściwej koordynacji może dać pozytywne efekty - stwierdził minister. Podkreślił, że programując jeden program "nie można jednak dopuścić do podważenia dotychczasowych osiągnięć WPR oraz osłabienia jej roli w przyszłości".
Jak zauważył, na przestrzeni ostatnich 20 lat funkcjonowania w Polsce unijna polityka rolna udowodniła swoją skuteczność i zapewniała rolnikom wsparcie dochodów, realizując jednocześnie całą paletę innych funkcji - od gospodarczych, ukierunkowanych na poprawę konkurencyjności przez usługi środowiskowe czy społeczne.
Propozycja Komisji Europejskiej
Komisja Europejska w rozporządzeniach z 2025 r. zaproponowała wydatki na rolnictwo na lata 2028-2034 na poziomie 24,6 mld euro. Był on niesatysfakcjonujący, dając możliwość tylko realizacji działań związanych z dochodem rolniczym, a nie gwarantował niezbędnych środków na inne cele, np. na inwestycje w gospodarstwach - wskazał Krajewski.
Polska, podobnie jak pozostałe państwa członkowskie, Parlament Europejski oraz organizacje rolnicze sprzeciwiła się ograniczeniom wydatków na rolnictwo i obszary wiejskie. Proponowana bowiem przez KE kwota wykluczała możliwość realizacji instrumentów dotychczas przeznaczanych na II filar WPR. W obliczu ryzyka odrzucenie propozycji budżetowej przez PE, przewodnicząca KE zaproponowała tzw. rural target, dzięki czemu państwa członkowskie będą miały obowiązek przeznaczenia minimalnie 10 proc. alokacji z planów partnerstwa (PPKR) na obszary wiejskie. W Polsce oznacza to przekazanie na ten cel dodatkowo 8,9 mld euro - poinformował szef resortu rolnictwa.
Wskazał, że w końcowej fazie rozmów na temat przyjęcia umowy KE-Mercosur, KE zaproponowała dodatkową kwotę na rolnictwo i obszary wiejskie wynikającą z możliwości wcześniejszego uruchomienia tzw. kwoty elastyczności. Dla Polski jest to kolejne maksymalnie 8,7 mld euro.
Środki na rolnictwo i obszary wiejskie
Dzięki tym propozycjom KE, środki na rolnictwo i obszary wiejskie w przyszłej perspektywie finansowej UE mogą wynieść ponad 42 mld euro ze środków unijnych "stanowiąc rekordowy poziom wobec poprzednich perspektyw finansowych" - poinformował Krajewski. Minister wyjaśnił, że koordynatorem PPKR jest minister funduszy regionalnych, a koperta narodowa w PPKR przewidziana dla Polski ma wynosić 123,3 mld euro i jest to też rekordowa kwota.
W lutym br. został powołany zespół wspierający prace nad przygotowaniem tego programu dla Polski na lata 2028-2034. W ich skład wchodzą m.in. przedstawiciele ministerstwa rolnictwa oraz organizacji repezentujących sektor rolno-spożywczy. W ramach zespołu utworzono 8 grup roboczych, w tym grupę ds. programowania wspólnej polityki rolnej, która ma opracować cele i instrumenty interwencji tej polityki dla Polki.
