Specjalna, wcześniejsza emerytura z ZUS dla osób urodzonych między 1949 a 1969 rokiem. Jakie dokumenty będą potrzebne?
Osoby urodzone między 1 stycznia 1949 roku a 1 stycznia 1969 roku mogą przejść na wcześniejszą emeryturę. Z tego przywileju mogą skorzystać tylko pracownicy, którzy wykonywali swoje obowiązki w warunkach szkodliwych dla zdrowia o znacznym stopniu uciążliwości oraz osoby, które wykonywały prace wymagające wysokiej sprawności psychofizycznej. Aby skorzystać z tej możliwości, konieczne jest złożenie odpowiednich dokumentów drogą elektroniczną lub osobiście w wybranej placówce Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS).
Wcześniejsza emerytura - da kogo? Kto może się ubiegać o wcześniejszą emeryturę?
Zgodnie z informacją udostępnioną przez ZUS, uprawnienie do wcześniejszej emerytury przysługuje jedynie osobom, które wykonywały pracę w warunkach szkodliwych dla zdrowia lub uciążliwych, lub też ich zajęcie wymagało wysokiej sprawności psychofizycznej. Jest to na przykład praca pod ziemią, praca związana z przetwarzaniem azbestu, produkcją ołowiu i kadmu, a także działalność ratowników w Górskim Ochotniczym Pogotowiu Ratunkowym.
Jak ubiegać się o wcześniejszą emeryturę? Te dokumenty będą potrzebne
Wniosek o wcześniejszą emeryturę należy złożyć najpóźniej dzień przed osiągnięciem przez kobietę - 60. urodzin, a przez mężczyznę - 65. urodzin. Wniosek ten musi być skompletowany o następujące dokumenty, które należy dostarczyć do ZUS:
- Wniosek o emeryturę (zgodnie z formularzem EMP).
- Wniosek dotyczący okresów składkowych i nieskładkowych (formularz ERP-6).
- Dokumentacja potwierdzająca okresy zatrudnienia w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze, a także okresy składkowe i nieskładkowe.
- Dokumenty potwierdzające wysokość osiąganych dochodów.
Aby móc skorzystać z wcześniejszej emerytury trzeba:
- osiągnąć odpowiedni wiek emerytalny, który jest uzależniony od rodzaju wykonywanej pracy oraz płci pracownika;
- posiadać udokumentowany staż składkowy oraz nieskładkowy, wynoszący dla kobiet co najmniej 20 lat, a dla mężczyzn co najmniej 25 lat;
- uzyskać wymagany staż pracy o szczególnym charakterze lub w szczególnych warunkach;
- nie uczestniczyć w Otwartym Funduszu Emerytalnym lub zrzec się posiadanych tam środków na rzecz dochodów budżetu państwa.
Wcześniejsza emerytura a praca w szczególnym charakterze
Pracą w szczególnym charakterze jest między innymi praca w organach administracji celnej, w organach kontroli państwowej, dziennikarzy, artystów, nauczycieli, żołnierzy zawodowych.
Cała lista pracowników, którzy mogą się ubiegać o przyznanie wcześniejszej emerytury, znajduje się w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
Komu nie przysługuje wcześniejsza emerytura?
Nie wszystkim osobom urodzonym między 1949 a 1969 rokiem przysługuje wcześniejsza emerytura, nawet jeśli znajdują się w odpowiednim przedziale wiekowym określonym przez prawo. To dotyczy zwłaszcza tych, którzy pracowali w specjalnych warunkach.
Osoby zatrudnione na umowę zlecenie lub prowadzące własną działalność gospodarczą mogą napotkać trudności z uzyskaniem wcześniejszej emerytury. Dodatkowo ZUS może nie uwzględnić okresów pracy wykonywanych w specjalnych warunkach na niepełny etat, co również może przekreślić szanse na wcześniejszą emeryturę.
Służba wojskowa także może być problemem w kontekście ustalania emerytury w szczególnych warunkach, ponieważ czas jej trwania nie jest wliczany do obliczeń emerytalnych. Dodatkowo ZUS może pominąć uwzględnienie wynagrodzenia lub świadczenia z ubezpieczenia społecznego w przypadku choroby, lub macierzyństwa. Ponadto, niektóre świadczenia, takie jak rehabilitacyjne czy urlop dla poratowania zdrowia, nie są zaliczane do okresu składkowego.
Absolwentka filologii polskiej (ze specjalnością komunikacja społeczna) na Uniwersytecie Komisji Edukacji Narodowej oraz dziennikarstwa (ze specjalnością nowe media) na Uniwersytecie Papieskim Jana Pawła II w Krakowie. Blogerka, social media freak, miłośniczka podróży, escape roomów i… kotów (bo nazwisko zobowiązuje). Wcześniej dziennikarka Wirtualnej Polski, redaktorka magazynu, copywriterka, freelance pisarka dla "Faktu" i "Newsweeka", a także project managerka. Wielbicielka włoskiej kuchni, a także szeroko rozumianej sfery beauty. Autorka licznych publikacji o tematyce gospodarczej i emerytalnej. Z Grupą INFOR związana od 2023 roku.
Link do profilu autorki na LinkedIn: https://pl.linkedin.com/in/anna-kot-04061b18b