Kiedy warto ponownie przeliczyć emeryturę?
Najwięcej korzyści odniosą osoby, które po przejściu na emeryturę wciąż pracowały. W tym czasie ich konto w ZUS nadal się powiększało. Warto jednak pamiętać, że instytucja nie aktualizuje wyliczeń automatycznie. Trzeba o to samemu zawnioskować. Każda dodatkowa składka zwiększa kapitał, a więc i wysokość świadczenia.
Drugą grupą, która może sporo zyskać, są seniorzy, którzy po latach odnaleźli zaginione świadectwa pracy. Stare dokumenty, zapomniane teczki z nieistniejących zakładów – wszystko to może dziś przełożyć się na wyższy dochód co miesiąc.
Z przeliczenia mogą skorzystać także osoby, które wcześniej przeszły na emeryturę, ale dopiero po czasie osiągnęły ustawowy wiek – 60 lat w przypadku kobiet i 65 lat dla mężczyzn.
Jak ZUS liczy pieniądze "na nowo"?
ZUS zaczyna od sumy wszystkich składek, zarówno sprzed pierwszej emerytury, jak i tych wpłaconych już po jej przyznaniu. Całość jest waloryzowana, czyli dostosowywana do obecnej wartości pieniądza, inflacji i zmian gospodarczych.
Następnie urzędnicy dzielą zgromadzony kapitał przez tzw. statystyczny wskaźnik dalszego trwania życia. Im starszy emeryt, tym mniejsza liczba miesięcy, na które dzieli się zgromadzone środki – dlatego kwota miesięczna wzrasta. Dla wielu osób oznacza to widoczną podwyżkę świadczenia.
Czy trzeba złożyć wniosek o ponowne przeliczenie emerytury?
W niektórych sytuacjach ZUS sam przeliczy emeryturę, np. gdy ktoś osiągnął wiek emerytalny po wcześniejszym świadczeniu. Nie wszystkie przypadki są rozpatrywane z urzędu. W większości przypadków trzeba złożyć wniosek ZUS-ER-WPS. Można to zrobić osobiście w oddziale, pocztą lub online przez Platformę Usług Elektronicznych (PUE ZUS).
To prosta procedura, a korzyści bywają znaczące – dlatego warto poświęcić chwilę, by sprawdzić, czy przysługuje ci wyższe świadczenie.
Czerwcowe emerytury – błąd, który kosztował tysiące
Jednym z najbardziej znanych błędów systemu były tzw. "czerwcowe emerytury”. Dotyczyły osób, które kończyły pracę w czerwcu w latach 2009–2019. Z pozoru jeden miesiąc różnicy w praktyce oznaczał niższe świadczenia nawet o 200–300 zł miesięcznie, ponieważ ZUS stosował mniej korzystną waloryzację roczną zamiast kwartalnej.
Po interwencji Trybunału Konstytucyjnego rząd przygotował ustawę naprawczą. Czerwcowe emerytury zostaną przeliczone automatycznie, bez składania wniosków. Pierwsze podwyższone świadczenia mają trafić do emerytów w lipcu 2025 roku, a wyrównania — do końca marca 2026 roku.
Ile można zyskać po przeliczeniu?
Średni wzrost emerytury po ponownym przeliczeniu wynosi od 160 do 230 zł miesięcznie, ale w wielu przypadkach kwoty sięgają nawet 500 zł więcej. Do tego dochodzi jednorazowe wyrównanie – do 1800 zł za okres od lipca 2025 do marca 2026.
Z szacunków ZUS wynika, że z tej zmiany skorzysta 95–103 tysiące osób, głównie kobiet z roczników 1954–1959 oraz mężczyzn urodzonych w latach 1949–1952 i 1954.Dla wielu to realne wsparcie domowego budżetu – dodatkowe środki na leki, ogrzewanie czy spokojne święta bez stresu.
Roczniki z bonusem – oni zyskają najwięcej
Najwięcej mogą zyskać osoby urodzone między 1949 a 1959 rokiem, które pobierały emeryturę przed 6 czerwca 2012 roku. W ich przypadku ZUS liczy świadczenie tak, jakby przyznawał je po raz pierwszy, uwzględniając cały kapitał — sprzed i po wcześniejszej emeryturze. Co istotne, nie odlicza się już pieniędzy wypłaconych wcześniej, co dla wielu osób oznacza nawet kilkaset złotych więcej co miesiąc.
Warto pamiętać, że jeśli po przeliczeniu wyjdzie kwota niższa – świadczenie pozostanie bez zmian. W praktyce więc można tylko zyskać.
