Nieprzypadkowo fundusze emerytalne założone przez zakłady ubezpieczeń odniosły największy sukces, pozyskując największą liczbę członków. Stosunkowo nową jakością jest wzajemne łączenie usług należących do różnych sektorów. Prowadzi to wręcz do wtłaczania jednych usług w ramy prawne innych.
Wzajemne powiązanie różnego typu usług finansowych może prowadzić do dość nieoczekiwanych rezultatów i wymagać może weryfikacji zasad zarządzania ryzykiem. Przykładowo ubezpieczenie przez banki kredytów hipotecznych spowodowało, że znacznie łatwiej było uzyskać kredyt, co prowadziło jednocześnie do zwiększenia popytu na nieruchomości i wzrostu ich cen. Konsekwencją był szybki wzrost wysokości składki ubezpieczeniowej, której wysokość zależała od wartości udzielonego kredytu oraz wzrost prowizji dla banków. Ustalanie minimalnych wyników sprzedaży na wysokim poziomie i wprowadzony w bankach system wynagradzania prowizyjnego, właściwego dla pośrednictwa, przyśpieszyć mogły działania niewidzialnej ręki rynku skutkujące tym, że rozgrywający na rynku stali się przedmiotem gry rynkowej. Dla zakładów ubezpieczeń istnieje w związku z tym ryzyko pogorszenia ich płynności, nawet w przypadku gdy są reasekurowane. Zakłady ubezpieczeń mogą mieć trudności z szybkim odzyskaniem wypłaconych świadczeń w ramach regresu zabezpieczonego hipoteką. Może to nastąpić w sytuacji, gdy zakłady ubezpieczeń są jednocześnie zobowiązane do szybkiej wypłaty zwiększonej liczby wysokich odszkodowań. Na wierzytelności tego rodzaju może natomiast być stosunkowo mały popyt. Alternatywą dla zakładu ubezpieczeń może więc okazać się zakwestionowanie roszczeń z umowy ubezpieczenia. Taki scenariusz nie musi jednak się zrealizować, jeżeli wszyscy uczestnicy rynku będą wzajemnie respektowali swe interesy przy współpracy państwa.
Przyczyną zakłóceń działalności podmiotów oferujących wspólne lub też wzajemnie powiązane produkty finansowe może być niemożność wywiązania się z zobowiązań jednego z podmiotów, priorytetowe traktowanie innych klientów lub też władcze działanie Komisji Nadzoru Finansowego.
Komisja Nadzoru Finansowego ma możność skorzystania z przyznanych jej w prawie bankowym instrumentów skutkujących tym, że bank nie będzie mógł wywiązać się z umów zawartych z podmiotami, które w ocenie KNF mogą mieć istotny wpływ na pogorszenie się sytuacji finansowej jednego z podmiotów. Ponieważ nadzór zorganizowany został w postaci pionów zajmującymi się poszczególnymi sektorami finansowymi, Komisja może w praktyce podejmować w tym zakresie działania z inicjatywy departamentów tworzących pion nadzoru bankowego, odpowiedzialnych za ten sektor. Pomimo zagranicznych perturbacji otoczenie prawne, w jakim działają instytucje finansowe, wymusza dalszy rozwój współpracy pomiędzy poszczególnymi sektorami. Przepisy mające na celu ochronę konsumentów spowodowały, że coraz bardziej kosztowne i ryzykowne staje złożenie oferty klientowi. Tylko ustawa o ochronie danych osobowych przewiduje siedem rodzajów zachowań zagrożonych rokiem więzienia lub surowszą karą. W takich warunkach przetrwać mogą tylko te instytucje finansowe, które działają w silnej grupie kapitałowej lub też wchodzą w porozumienia pozwalające im na wspólną sprzedaż usług.
Autor od ponad dziesięciu lat doradza instytucjom finansowym w sytuacjach spornych oraz przy przygotowywaniu produktów, wykorzystując wieloletnie doświadczenie zdobyte w nadzorze ubezpieczeniowym.
Kontakt: phyrlik@dms.net.pl
