Program "Mama 4+", czyli rodzicielskie świadczenie uzupełniające, to koło ratunkowe dla seniorów, którzy ze względu na opiekę nad dziećmi nie wypracowali stażu emerytalnego. Państwo przyznaje te pieniądze nawet wtedy, gdy rodzic nigdy nie pracował zawodowo i nie odprowadzał składek.
Rodzicielskie świadczenie uzupełniające. Kto może ubiegać się o pieniądze?
O świadczenie mogą ubiegać się kobiety po 60. roku życia, które urodziły i wychowały (lub tylko wychowały) co najmniej czworo dzieci, mężczyźni po 65. roku życia, jeśli matka dzieci zmarła, porzuciła je lub zaprzestała ich wychowywania oraz osoby niemające niezbędnych środków do utrzymania, mieszkające w Polsce od co najmniej 10 lat.
Rodzicielskie świadczenie uzupełniające. Ile wynosi?
Obecnie pełna kwota świadczenia to 1 878,91 zł brutto. Jeśli pobierasz już niską emeryturę, ZUS wypłaci Ci wyrównanie do tej kwoty. Do końca 2023 roku z tej formy wsparcia skorzystało już 78 tysięcy osób.
Rząd zmienia zasady. Ojcowie na równych prawach?
Ministerstwo pracuje nad aktualizacją programu, która ma nosić nazwę "Rodzice 4+". Nowe przepisy mają zlikwidować dyskryminację mężczyzn. W nowym modelu ojciec otrzyma świadczenie, jeśli przejmie główny ciężar opieki nad dziećmi, np. z powodu długotrwałej choroby partnerki. Nie będzie musiał już udowadniać jej "winy" czy porzucenia rodziny. Nowe przepisy stawiają na partnerski model rodziny. Ojciec nie będzie musiał udowadniać winy lub braku obecności matki.
Program "Aktywny Rodzic"
W 2026 roku rodzice małych dzieci (do 3. roku życia) korzystają z trzech filarów programu "Aktywny Rodzic". To wsparcie ma ułatwić powrót do pracy:
- Aktywni rodzice w pracy (tzw. babciowe): 1500 zł miesięcznie (lub 1900 zł na dziecko z niepełnosprawnością) na organizację opieki, np. przez nianię lub babcię.
- Aktywnie w żłobku: Dofinansowanie do kosztów pobytu dziecka w placówce.
- Aktywnie w domu: Wsparcie dla rodziców, którzy decydują się osobiście opiekować dzieckiem.
Zasiłki macierzyńskie i ojcowski w 2026 roku
System ubezpieczeń chorobowych gwarantuje płynność finansową tuż po narodzinach dziecka.
- Zasiłek macierzyński: Możesz otrzymywać 81,5 proc. podstawy wymiaru przez cały rok, jeśli złożysz wniosek w ciągu 21 dni od porodu. W innym przypadku przez pierwsze pół roku otrzymasz 100 proc., a potem 70 proc.
- Kosiniakowe: Jeśli nie masz prawa do zasiłku (np. jesteś bezrobotny), otrzymasz 1000 zł miesięcznie przez co najmniej 52 tygodnie.
- Zasiłek ojcowski: Ojcowie na etacie mogą liczyć na 100 proc. wynagrodzenia podczas krótkiego urlopu na wyłączną opiekę nad dzieckiem.
Świadczenia jednorazowe. Becikowe i "Za życiem"
Niektóre formy pomocy mają charakter jednorazowy i zależą od specyficznej sytuacji rodziny:
- Becikowe: 1000 zł na dziecko, jeśli dochód na osobę nie przekracza 1922 zł netto.
- Dodatek "Za życiem": 4000 zł dla rodziców dzieci z ciężkim upośledzeniem lub chorobą powstałą w okresie okołoporodowym (bez kryterium dochodowego).
Stałe wsparcie. 800 Plus i zasiłek rodzinny
Program Rodzina 800+ pozostaje filarem budżetów domowych. Przysługuje na każde dziecko do 18. roku życia, bez względu na zarobki rodziców. Z kolei klasyczny zasiłek rodzinny (od 95 do 135 zł) trafia do najuboższych rodzin, w których dochód na osobę nie przekracza 674 zł (lub 764 zł przy niepełnosprawności dziecka).
Jak złożyć wniosek o pieniądze?
Pamiętaj, że większość świadczeń (w tym "Mama 4+") nie jest przyznawana z automatu. Musisz złożyć wniosek w ZUS lub KRUS. Do formularza dołącz numery PESEL dzieci oraz oświadczenie o sytuacji majątkowej. Urzędnicy rozpatrują każdą sprawę indywidualnie, badając, czy faktycznie brakuje Ci środków na utrzymanie.
