Kiedy obywatel Ukrainy ma prawo do polskiej emerytury? ZUS stawia sprawę jasno: decydują te twarde warunki

Emerytura dla obywateli Ukrainy. Kiedy mogą otrzymać emeryturę z ZUS?

Emerytura przysługuje osobom, które pracowały i odprowadzały składki. Aby obywatel Ukrainy mógł legalnie pracować w Polsce i ubiegać się o świadczenia ZUS, musi posiadać status pobytowy i być zatrudniony zgodnie z polskimi przepisami, co obejmuje zgłoszenie zatrudnienia przez pracodawcę w urzędzie pracy. To pierwszy krok do przyszłych świadczeń emerytalnych.

Kiedy Ukraińcy mogą otrzymać emeryturę z ZUS?

Obcokrajowcy legalnie zatrudnieni w Polsce mogą liczyć na świadczenia emerytalne. Dla obywateli Ukrainy planujących dłuższy pobyt i pracę w Polsce znajomość tych przepisów jest kluczowa dla zapewnienia przyszłości finansowej. Ukraińcy mogą ubiegać się o emeryturę z ZUS, jeśli:

• Legalnie pracowali i odprowadzali składki w Polsce - podobnie jak Polacy, muszą spełnić warunki dotyczące powszechnego wieku emerytalnego (60 lat dla kobiet, 65 lat dla mężczyzn).
• Pracowali zarówno w Polsce, jak i w Ukrainie - dzięki Polsko-Ukraińskiej umowie o zabezpieczeniu społecznym z 2012 roku, możliwe jest zsumowanie okresów ubezpieczenia z obu krajów w celu nabycia prawa do emerytury. Oznacza to, że osoba, która przepracowała część życia zawodowego w Ukrainie, a następnie w Polsce, może otrzymać dwie emerytury: jedną z ukraińskiego systemu ubezpieczeń społecznych za okresy pracy w Ukrainie, a drugą z ZUS za okresy pracy w Polsce. Warunkiem jest osiągnięcie wieku emerytalnego obowiązującego w Polsce i odprowadzanie składek.

Wysokość emerytury dla Ukraińców

Obywatele Ukrainy, którzy spełniają wszystkie warunki, otrzymają świadczenia obliczane na takich samych zasadach, jakie przysługują obywatelom polskim. Wysokość emerytury zależy bezpośrednio od sumy odprowadzonych i zwaloryzowanych składek zgromadzonych na indywidualnym koncie w ZUS. Obywatel Ukrainy może liczyć na polskie świadczenie nawet po przepracowaniu jednego dnia w Polsce, jednak będzie to tzw. emerytura groszowa (wynosząca od kilku groszy do kilku złotych miesięcznie). Krótki staż pracy w Polsce nie daje automatycznego prawa do pełnej emerytury minimalnej.

Kiedy przysługuje emerytura minimalna?

Obywatele Ukrainy, podobnie jak Polacy, mogą otrzymać dopłatę do emerytury minimalnej. Aby ZUS podwyższył zbyt niskie świadczenie do kwoty gwarantowanej, należy spełnić łącznie trzy warunki:

1. Osiągnąć wiek emerytalny (60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn).
2. Posiadać odpowiedni staż ubezpieczeniowy - 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn (staż ten można zsumować, łącząc lata pracy w Polsce i Ukrainie).
3. Zamieszkiwać na stałe w Polsce - dopłata do minimum przysługuje wyłącznie osobom mieszkającym na terenie RP. W przypadku wyjazdu z kraju, ZUS cofa dopłatę, a senior otrzymuje jedynie emeryturę nominalną, wynikającą z faktycznie odłożonych składek w Polsce.

Od 1 marca 2026 roku kwota minimalnej emerytury w Polsce wynosi 1978,49 zł brutto.

Dwie emerytury, ale Polska wypłaca tylko swoją część

Umowa między Polską a Ukrainą przynosi korzyści, ale nie oznacza, że Polska finansuje całe świadczenie za lata przepracowane za granicą. Staż pracy w obu krajach jest sumowany wyłącznie po to, by ustalić, czy wnioskodawca ma prawo do emerytury minimalnej. Samo świadczenie jest dzielone: część polską (za pracę w Polsce) wypłaca ZUS, a część ukraińską (za pracę w Ukrainie) wypłaca Państwowy Fundusz Emerytalny Ukrainy. Cały ciężar finansowy emerytury nie spoczywa więc na państwie polskim. Dopiero w sytuacji, gdy zsumowany system z obu krajów daje kwotę niższą niż polskie minimum, a senior mieszka w Polsce, ZUS dopłaca różnicę do kwoty 1978,49 zł brutto. Obywatele Ukrainy, którzy pobierają legalne świadczenie emerytalne z ZUS i mieszkają w Polsce, mają również prawo do trzynastej i czternastej emerytury na takich samych zasadach jak obywatele RP. W przypadku czternastej emerytury obowiązuje ich identyczny próg dochodowy regulujący jej wysokość.