Zasady przejścia na emeryturę w służbach mundurowych zależą od momentu rozpoczęcia służby. Obecnie funkcjonują dwa odrębne systemy:
- Służba rozpoczęta przed 1 stycznia 2013 r.: Funkcjonariusze nabywają prawo do emerytury już po 15 latach służby. Wówczas otrzymują 40 proc. podstawy wymiaru, która obejmuje wynagrodzenie zasadnicze wraz z dodatkami i premiami. Każdy kolejny rok pracy zwiększa tę kwotę o 2,6 proc.
- Służba rozpoczęta po 31 grudnia 2012 r.: W tym przypadku wymogi są bardziej rygorystyczne. Funkcjonariusze zyskują prawo do emerytury po 25 latach służby. Świadczenie stanowi 60 proc. podstawy wymiaru i rośnie o 3 proc. za każdy kolejny rok pracy.
W obu systemach ustawodawca ustalił maksymalną wysokość świadczenia na poziomie 75 proc. podstawy wymiaru. Dane Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA wskazują, że funkcjonariusze przechodzą na emeryturę średnio po 23–24 latach pracy. W 2025 roku przeciętny nowy emeryt mundurowy miał zaledwie 48 lat.
Ile wynoszą świadczenia mundurowe?
Liczby pokazują ogromną różnicę między systemem mundurowym a powszechnym. Według danych za 2025 rok, przeciętna emerytura wypłacana przez Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA wynosiła 6941 zł brutto miesięcznie. Dla porównania, średnie świadczenie wypłacane przez ZUS przekracza 4 tys. zł brutto.
W praktyce oznacza to, że świadczenia mundurowe są średnio nawet o 75 proc. wyższe od emerytur, które otrzymują osoby objęte systemem powszechnym. Kwota 7 tys. zł brutto pozostaje dla większości polskich emerytów z ZUS poza zasięgiem. Na koniec 2025 roku świadczenia mundurowe pobierało 176,9 tys. osób. W ciągu ostatniej dekady liczba ta wzrosła o około 18 proc.
Terminy wypłat świadczeń
Państwo wypłaca emerytury i renty wraz z dodatkami oraz innymi świadczeniami pieniężnymi miesięcznie, z góry, w 5. dniu każdego miesiąca kalendarzowego.
Zasada ta dotyczy również osób, które zamieszkują państwa, w których obowiązują unijne przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Inne reguły dotyczą osób mieszkających w krajach, z którymi Polska zawarła umowy międzynarodowe o wzajemnym przekazywaniu świadczeń. Tym osobom instytucje wypłacają pieniądze kwartalnie, z dołu, w pierwszym dniu miesiąca przypadającego po upływie każdego kwartału. W tym przypadku za dzień wypłaty uznaje się dzień przekazania należności do banku lub innej instytucji pośredniczącej.
Co dalej z emeryturami mundurowymi?
Budżet państwa przeznacza na emerytury mundurowe około 18 mld zł rocznie. Kwota ta uwzględnia również dodatkowe wypłaty, takie jak trzynasta i czternasta emerytura. Ministerstwo Obrony Narodowej pracuje obecnie nad zmianami w przepisach. Projekt zakłada ujednolicenie zasad emerytalnych w różnych formacjach mundurowych. Resort chce w ten sposób zapewnić większą spójność obowiązujących przepisów i dostosować system do aktualnych wyzwań.
Olga Skórko, dziennikarka, redaktorka, wydawczyni Dziennik.pl. Studiowała edukację medialną i dziennikarstwo na Uniwersytecie Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie. Z marką INFOR związana od 2019 r. Pracę rozpoczynała w serwisie Dziennik zajmując się głównie poszukiwaniem i opisywaniem wiadomości z kraju i świata. Wcześniej współpracowała m.in. z Radiem ZET. Aktualnie wydawca serwisu Dziennik.pl.