Kiedy pytamy kilkulatka, kim chciałby zostać w przyszłości, odpowiedź „strażakiem” niezmiennie plasuje się w ścisłej czołówce. Czerwony samochód, syrena, odwaga i gotowość do niesienia pomocy, to symbole, które od pokoleń rozpalają dziecięcą wyobraźnię. Dziś, w Dniu Dziecka, te marzenia nabierają szczególnego kolorytu podczas setek pikników i pokazów organizowanych przez straż pożarną w całym kraju.
Za tą fascynującą otoczką kryje się zawód trudny, wymagający i niosący za sobą ogromny ciężar odpowiedzialności. Aby również dziecięce marzenia o bohaterstwie mogły w przyszłości się realizować w profesjonalnych i bezpiecznych warunkach, niezbędne jest wsparcie.
Tradycja w nowoczesnym wydaniu
Od ćwierć wieku strażacy mogą liczyć na partnera, który rozumie specyfikę ich służby. Właśnie wystartował nabór do 25. edycji programu „ORLEN na straży”. To przedsięwzięcie, które zmienia oblicze polskiego ratownictwa. W tym roku Fundacja ORLEN przekaże na ten cel 20 mln zł, co czyni program jednym z największych w zakresie wspierania służb ratowniczych w Polsce.
– Nasze wsparcie dla strażaków i strażaczek jest częścią szerszego, systemowego podejścia firmy do bezpieczeństwa – mówi Ireneusz Fąfara, prezes zarządu ORLEN. – Wiemy, że za każdą akcją ratowniczą stoją ludzie, którzy bez wahania ruszają na pomoc innym. To oni są pierwsi tam, gdzie zagrożone jest zdrowie i życie, a skala i złożoność interwencji z roku na rok rośnie. Dlatego od 25 lat konsekwentnie rozwijamy program, planując pomoc w sposób długofalowy i odpowiedzialny – dodaje.
Ludzie ważniejsi od maszyn
Nowoczesny sprzęt, taki jak: drony, specjalistyczne wozy czy zaawansowane narzędzia hydrauliczne, jest ważny, ale to tylko część sukcesu. Prawdziwą siłą straży są ludzie. Program „ORLEN na straży” dwa lata temu przeszedł dużą zmianę, odpowiadając na potrzeby sygnalizowane przez strażaków, kładąc coraz większy nacisk na kapitał ludzki. Każda jednostka otrzymująca grant musi przeznaczyć co najmniej 20 proc. środków na szkolenia specjalistyczne lub wsparcie psychologiczne. To kluczowy element, biorąc pod uwagę, że strażacy pracują w warunkach ekstremalnego stresu i pod presją czasu. Możliwość skorzystania z pomocy specjalistów oraz podnoszenie kwalifikacji sprawiają, że zawód ten staje się bardziej przyjazny i bezpieczny dla tych, którzy go wykonują.
Cztery ścieżki do bezpieczeństwa
Program został skonstruowany tak, aby odpowiadać na konkretne wyzwania współczesności. Jednostki mogą się ubiegać o dofinansowanie w czterech ścieżkach. Pierwsza to ratownictwo drogowe. Wypadki komunikacyjne to jedne z najczęstszych interwencji, wymagające precyzyjnego sprzętu do rozcinania karoserii i udzielania pierwszej pomocy. Maksymalny grant wynosi 50 tys. zł. Druga ścieżka to przemysł chemiczny i OZE, a pula pomocy wynosi do 150 tys. zł. Tu w centrum uwagi jest ratownictwo chemiczne oraz zabezpieczanie infrastruktury energetycznej i odnawialnych źródeł energii należącej do ORLENU. Ścieżka trzecia jest poświęcona zmianom klimatu i związanych z nimi powodziami, wichurami i pożarami lasów. Na doposażenie jednostek w walce z żywiołem przewidziano granty do 40 tys. zł. Te trzy ścieżki są przeznaczone dla jednostek OSP włączonych do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego (KSRG).
Ostatnia ze ścieżek przewiduje wsparcie dla jednostek ochotniczej straży pożarnej, które dopiero aspirują do wejścia w struktury krajowego systemu. To szansa dla mniejszych społeczności na profesjonalizację i zakup niezbędnego ekwipunku (do 40 tys. zł).
Inwestycja w lokalne społeczności
Jak zaznacza Sylwia Snopkiewicz, dyrektor wykonawczy ds. sponsoringu w ORLENIE, w ciągu dwóch ostatnich lat na programy strażackie przyznano granty o łącznej wartości ponad 36,8 mln zł, co pozwoliło wesprzeć 756 jednostek.
– Nowe podejście istotnie wzmacnia możliwości ochotniczej i Państwowej Straży Pożarnej i jeszcze lepiej odpowiada na potrzeby jednostek. Kontynuacja projektu przez ostatnie ćwierć wieku potwierdza nasze długofalowe i odpowiedzialne zaangażowanie we wzmacnianie bezpieczeństwa lokalnych społeczności – mówi Sylwia Snopkiewicz.
Jak dołączyć do programu?
Jednostki OSP i PSP mają czas na złożenie wniosków do 30 czerwca 2026 r. Cały proces odbywa się drogą elektroniczną przez stronę orlennastrazy.pl. Wyniki jubileuszowego naboru zostaną ogłoszone do 11 września 2026 r. To moment, w którym marzenia o lepszym wyposażeniu i bezpieczniejszej służbie dla wielu strażaków staną się rzeczywistością.
Świętując Dzień Dziecka, warto pamiętać, że dbanie o straż pożarną to w istocie dbanie o przyszłość najmłodszych. Każdy nowoczesny sprzęt kupiony dzięki grantowi, każde profesjonalne szkolenie ratownika, to realna gwarancja, że gdy zajdzie potrzeba, pomoc przyjedzie szybciej i będzie skuteczniejsza. Dzięki inicjatywie dziecięce marzenia stają się też perspektywą pracy w nowoczesnej, profesjonalnej oraz bezpiecznej formacji.
Warto również zwrócić uwagę na edukacyjny aspekt obecności straży pożarnej w życiu dzieci. Pikniki organizowane z okazji 1 czerwca to nie tylko wata cukrowa i zjeżdżalnie. To przede wszystkim lekcja odpowiedzialności. Strażacy uczą maluchy, jak się zachować w czasie pożaru, jak wezwać pomoc i dlaczego numer 112 jest najważniejszym numerem, jaki warto znać na pamięć. Program „ORLEN na straży” pośrednio wspiera te działania. Dobrze wyposażona jednostka ma więcej energii i zasobów, by angażować się w życie lokalnej społeczności, organizując właśnie takie dni otwarte czy zajęcia w szkołach.
Z kolei skupienie na OZE i przemyśle chemicznym pokazuje, że transformacja energetyczna kraju wymaga nowych kompetencji od ratowników. Strażak to już nie tylko osoba gasząca ogień, lecz także wysokiej klasy specjalista od technologii.
Wsparcie psychologiczne, które jest obowiązkowym elementem grantu, to z kolei przełom w myśleniu o formacjach mundurowych w Polsce. Przez lata ten aspekt był pomijany, a przecież to właśnie kondycja psychiczna ratownika decyduje o jego skuteczności w krytycznym momencie.
PAO
Partner