Piąty dzień Campusu Polska Przyszłości w Olsztynie zaczął się od spotkania z byłym RPO Adamem Bodnarem. Osnową spotkania było "20 przykazań wolnych ludzi" Timothy Snydera zawartych w jego książce "O tyranii. Dwadzieścia lekcji z XX wieku", które przytoczyła prowadząca Renata Kim.
Bodnar przyznał, że dla niego szczególnie ważny jest punkt "broń instytucji". - powiedział.
Dodał, że zwłaszcza po zakończeniu jego formalnej kadencji RPO we wrześniu 2020 roku miał poczucie, że "jest grono obywateli i obywatelek, którzy cały czas czuwają". - mówił.
Podobny proces, jak dodał, miał miejsce w przypadku obrony sądów. - tłumaczył.
Niezwykle ważny jest też, w opinii Bodnara, dążenie do prawdy ("Wierz w prawdę; Bądź dociekliwy"), czyli kolejne z przykazań Snydera. Nie można bowiem rozliczać polityków, jeśli nie zna się prawdy o ich działaniach.
Bodnar o stanie wyjątkowym
- przekonywał.
Ważne, zdaniem Bodnara, jest też przykazanie "Wyróżniaj się". To często przykłady obywatelskiego nieposłuszeństwa, które w pierwszej chwili są niezrozumiałe dla ogółu, bulwersujące, bo ktoś robi coś innego niż wszyscy - wyjaśniał. - mówił Bodnar. - dodał.
- zaznaczył Bodnar.
Zgromadzona młodzież pytała byłego RPO, jak rozwiązać problem z sądami, w przypadku zwycięstwa wyborczego opozycji.
Bodnar przyznał, że będzie to "największe wyzwanie". - ocenił. Dodał, że nie można np. dokonywać zmian w TK w sposób naruszający konstytucję, bo "nie można naprawiać stanu praworządności poprzez kolejne łamanie zasad praworządności".
Ocenił, że "nie będzie możliwe uznanie, że wszystkie wyroki wydane przez sędziów, powołanych przez nową KRS są z mocy prawa nieważne". - zaznaczył.
Premier Mateusz Morawiecki poinformował po wtorkowym posiedzeniu rządu, że Rada Ministrów wystąpiła do prezydenta o wprowadzenie stanu wyjątkowego na okres 30 dni w przygranicznym pasie z Białorusią, czyli na części województw podlaskiego i lubelskiego. Pas ten obejmie 183 miejscowości (115 w woj. podlaskim i 68 w woj. lubelskim) bezpośrednio przylegające do granicy.
Zgodnie z ustawą o stanie wyjątkowym prezydent rozpatruje wniosek rządu o wprowadzenie stanu wyjątkowego niezwłocznie, a następnie wydaje rozporządzenie o wprowadzeniu stanu wyjątkowego na czas oznaczony nie dłuższy niż 90 dni lub postanawia odmówić wydania takiego rozporządzenia. Rozporządzenie o wprowadzeniu stanu wyjątkowego prezydent przedstawia Sejmowi w ciągu 48 godzin od jego podpisania. Stan wyjątkowy obowiązuje od dnia ogłoszenia rozporządzenia. Sejm może w uchwale uchylić rozporządzenie i obowiązywanie stanu wyjątkowego.
Nieopodal Usnarza Górnego, po białoruskiej stronie granicy z Polską, od ponad 3 tygodni koczuje grupa imigrantów chcących przedostać się na zachód. Ich obecność spowodowała zainteresowanie tą sytuacją ze strony mediów, aktywistów i niektórych polityków, którzy przyjeżdżają na miejsce. Były też próby przedostania się do koczujących; próbę taką podjął m.in. poseł KO Franciszek Sterczewski, który chciał im przekazać pomoc, m.in. żywność i leki.