Od 1 marca rząd zwaloryzował świadczenia emerytalno-rentowe o 5,3 proc. Ta zmiana bezpośrednio wpływa na wysokość "trzynastki", ponieważ prawo wiąże jej wartość z kwotą najniższej emerytury. Obecnie wynosi ona 1978,49 zł brutto.

Wzrost świadczenia podstawowego to dobra wiadomość, ale seniorzy muszą pamiętać o jednym: państwo nie wypłaca 13. emerytury w pełnej kwocie brutto. ZUS zawsze potrąca od tej sumy 9-procentową składkę zdrowotną, a w wielu przypadkach również zaliczkę na podatek dochodowy. To sprawia, że ostateczna suma "na rękę" jest zróżnicowana.

13. emerytura. Ile na rękę?

W systemie emerytalnym na rok 2026 obserwujemy ciekawe zjawisko: osoby z najniższymi świadczeniami otrzymają wyższą "trzynastkę" netto niż zamożniejsi emeryci. Wynika to z zasad opodatkowania. Jeśli Twoja regularna emerytura jest niska, system pobiera tylko składkę zdrowotną. Przy wyższych kwotach (powyżej ok. 2500 zł brutto) dochodzi dodatkowe 12 proc. podatku. Oto jak wyglądają konkretne wyliczenia "trzynastki" netto:

Reklama
  • Przy emeryturze 1000 zł brutto: dostaniesz 1743,43 zł na rękę.
  • Przy emeryturze 1500 zł brutto: dostaniesz 1683,43 zł na rękę.
  • Przy emeryturze minimalnej (1978,49 zł): otrzymasz 1625,43 zł na rękę.
  • Przy emeryturze 2500 zł brutto i wyższej: kwota netto zamraża się na poziomie 1563,43 zł.
Reklama

W wyjątkowych sytuacjach, gdy regularne świadczenie jest śladowe (wynosi zaledwie kilkaset złotych), dodatek może wynieść nawet 1800,43 zł netto. To najwyższa możliwa kwota, jaką ZUS przeleje w ramach tego programu.

Kiedy pieniądze trafią na konto?

ZUS nie zmienia sprawdzonych zasad. "Trzynastki" popłyną do seniorów razem z ich standardowymi emeryturami w kwietniu. Urzędnicy wyznaczyli stałe daty przelewów: 1., 6., 10., 15., 20. i 25. dzień miesiąca.

W 2026 roku kalendarz płata jednak figle, co wymusza wcześniejsze wypłaty. Poniedziałek Wielkanocny wypada 6 kwietnia, więc osoby z tego terminu otrzymają pieniądze już 3 kwietnia. Podobnie sytuacja wygląda z 25 kwietnia, który jest sobotą – w tym przypadku przelewy dotrą do seniorów 24 kwietnia. Nikt nie musi się martwić o opóźnienia, system zadziała automatycznie.

Kto nie dostanie "trzynastki"? Lista wykluczonych

Nie każdy senior znajdzie w kwietniu dodatkowe środki na koncie. Głównym warunkiem jest posiadanie prawa do emerytury lub renty na dzień 31 marca 2026 roku. Jeśli w tym terminie Twoje świadczenie jest zawieszone (np. z powodu zbyt wysokich zarobków), tracisz prawo do dodatku.

Z programu wykluczeni są także sędziowie i prokuratorzy w stanie spoczynku. Pobierają oni uposażenie, a nie emeryturę w rozumieniu ustawy. Dodatku nie otrzymają również niektórzy sportowcy, w tym medaliści olimpijscy, którzy korzystają ze specjalnych świadczeń przyznawanych na odrębnych zasadach.

Rolnicy w KRUS. Nowe kwoty dodatków

Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego również podniosła stawki. Podstawowa emerytura rolnicza od 1 marca wynosi 1780,64 zł, ale jeśli po indywidualnych wyliczeniach okaże się niższa od emerytury pracowniczej, KRUS podwyższy ją z urzędu do poziomu 1978,49 zł. Wraz z waloryzacją wzrosły popularne dodatki. Od marca 2026 r. obowiązują nowe stawki:

  • Dodatek pielęgnacyjny i kombatancki: 366,68 zł.
  • Dodatek dla inwalidy wojennego (całkowita niezdolność): 550,02 zł.
  • Ryczałt energetyczny: 336,16 zł.
  • Świadczenie dla sołtysów: 373,67 zł.
  • Świadczenie honorowe dla stulatków: 6938,92 zł.

Praca na emeryturze. Nowe limity zarobków

Emeryci, którzy nie osiągnęli jeszcze powszechnego wieku emerytalnego (60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn), muszą pilnować swoich dochodów. Od 1 marca 2026 r. obowiązują nowe progi, oparte na przeciętnym wynagrodzeniu, które wyniosło 9197,79 zł. Jeśli dorabiasz do emerytury, pamiętaj o tych liczbach:

  • Do 6438,50 zł: Możesz spać spokojnie. Twoja emerytura nie ulegnie zmniejszeniu.
  • Od 6438,50 zł do 11 957,20 zł: ZUS pomniejszy Twoje świadczenie (maksymalnie o ok. 989 zł).
  • Powyżej 11 957,20 zł: Urząd całkowicie zawiesi wypłatę emerytury za dany okres.

Osoby, które przekroczyły wiek emerytalny, mogą zarabiać bez żadnych ograniczeń i limitów.

Co z 14. emeryturą? Jesienne prognozy

Choć teraz skupiamy się na kwietniu, znamy już zarys jesiennego wsparcia. "Czternastka" trafi do seniorów we wrześniu. Tutaj zasady są ostrzejsze. Pełną kwotę (1978,49 zł brutto) dostaną tylko ci, których miesięczna emerytura nie przekracza 2900 zł brutto. Powyżej tego progu obowiązuje zasada "złotówka za złotówkę". Każdy nadprogramowy pieniądz obniża wartość czternastki. Jeśli wyliczony dodatek byłby niższy niż 50 zł, państwo w ogóle go nie wypłaci. Waloryzacja sprawiła więc, że grono osób uprawnionych do pełnej "czternastki" nieco się skurczyło.