Emerytura honorowa to szczególne świadczenie pieniężne przeznaczone dla osób, które ukończyły 100 lat. Stanowi wyraz uznania państwa dla najstarszych obywateli i jest formą dodatkowego wsparcia finansowego. Nie zastępuje standardowej emerytury ani renty, lecz jest wypłacana niezależnie od tych świadczeń, zwiększając miesięczne dochody uprawnionych seniorów. Podstawę prawną przyznawania emerytury honorowej stanowi ustawa z dnia 18 października 2024 r. o świadczeniu honorowym z tytułu ukończenia 100 lat życia (Dz.U. z 2024 r. poz. 1674). Zastosowanie mają również odpowiednie przepisy ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118).
Komu przysługuje emerytura honorowa?
Świadczenie honorowe przysługuje osobom posiadającym polskie obywatelstwo, które ukończyły 100 lat. Prawo do tego dodatkowego wsparcia finansowego nie jest uzależnione od pobierania emerytury, renty ani innych świadczeń. Nie liczy się również staż pracy czy historia opłacania składek na ubezpieczenia społeczne. Oznacza to, że emeryturę honorową mogą otrzymać także stulatkowie, którzy nigdy nie byli aktywni zawodowo i nie podlegali ubezpieczeniom społecznym.
Procedura przyznawania emerytury honorowej zależy jednak od tego, czy senior pobiera już inne świadczenia. W praktyce obowiązują dwie zasady:
- bez konieczności składania wniosku – osoby, które ukończyły 100 lat i pobierają świadczenia wymienione w ustawie z 18 października 2024 roku, np. emeryturę lub rentę, otrzymują świadczenie honorowe z urzędu. Decyzję o jego przyznaniu wydaje i przesyła właściwy organ;
- na wniosek zainteresowanego – stulatkowie, którzy nie otrzymują żadnego ze świadczeń wskazanych w ustawie, muszą samodzielnie wystąpić o przyznanie emerytury honorowej. Dopiero po złożeniu odpowiedniego wniosku mogą rozpocząć pobieranie dodatkowych pieniędzy.
Ile wynosi emerytura honorowa w 2026 roku?
Od 1 marca 2026 roku emerytura honorowa wynosi 6938,92 zł brutto miesięcznie, co oznacza wzrost o 349,25 zł w porównaniu z kwotą obowiązującą przed waloryzacją. Świadczenie jest podwyższane każdego roku w marcu, na takich samych zasadach jak emerytury i renty. Dzięki temu uprawnieni stulatkowie mogą liczyć na kolejne podwyżki również w następnych latach.
Emerytura honorowa – ile wyniesie po podwyżce od 1 marca 2027 roku?
Jeszcze w marcu rządowe prognozy wskazywały, że inflacja emerycka, wyliczana na podstawie struktury wydatków gospodarstw domowych emerytów i rencistów, osiągnie około 2,8 proc. Byłby to wynik o 0,3 punktu procentowego wyższy od przewidywanej inflacji ogółem. Jednak w ustawie budżetowej z 28 sierpnia 2026 roku przyjęto, że średni wzrost cen w gospodarce wyniesie 3 proc. Na tej podstawie zaczęto szacować, że inflacja emerycka może osiągnąć poziom około 3,3 proc.
Zmiana prognoz inflacyjnych wpłynęła także na przewidywaną skalę waloryzacji świadczeń emerytalno-rentowych w 2027 roku. Z obliczeń dr. Łukasza Wacławika z Wydziału Zarządzania Akademii Górniczo-Hutniczej wynika, że od 1 marca 2027 roku emerytury i renty mogą zostać podwyższone o około 3,96 proc. Jeśli taki wskaźnik waloryzacji się potwierdzi, wysokość świadczenia honorowego wzrośnie do około 7213,70 zł miesięcznie.
Dokładna wysokość przyszłorocznej waloryzacji będzie jednak znana dopiero po ogłoszeniu kompletnych danych przez Główny Urząd Statystyczny. Decydujące znaczenie będą miały dwa komunikaty Prezesa GUS: pierwszy dotyczący średniorocznego wskaźnika inflacji w 2026 roku, a drugi odnoszący się do realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w stosunku do 2025 roku. Zgodnie z art. 94 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS dane dotyczące inflacji powinny zostać opublikowane do końca stycznia 2027 roku, natomiast informacje o wzroście wynagrodzeń – do 10 lutego 2027 roku. Dopiero po ich ogłoszeniu możliwe będzie ustalenie ostatecznego wskaźnika waloryzacji, który zdecyduje o wysokości podwyżek emerytur i rent od 1 marca 2027 roku.
Kto wypłaca świadczenie honorowe i kiedy?
Za wypłatę świadczenia honorowego odpowiada ZUS lub KRUS, w zależności od tego, któremu systemowi ubezpieczenia emerytalnego podlega uprawniony senior. W przypadku stulatków, którzy nie pobierali wcześniej emerytury ani renty, świadczenie honorowe wypłaca Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Pieniądze przekazywane są zgodnie z obowiązującymi terminami wypłat świadczeń emerytalno-rentowych. Najczęściej dodatkowa kwota trafia do seniora razem z jego emeryturą lub rentą, w tym samym dniu miesiąca.
Podstawa prawna:
- Ustawa z dnia 18 października 2024 r. o świadczeniu honorowym z tytułu ukończenia 100 lat życia (Dz. U. 2024 poz. 1674)
- Ustawa z dnia 17 gremerytuudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. 1998 Nr 162 poz. 1118)
Dominika Górtowska, dziennikarka, redaktorka Dziennik.pl i Forsal.pl. Absolwentka Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu. Pierwsze kroki w dziennikarstwie internetowym stawiała w serwisach Ringier Axel Springer, potem przez 10 lat związana była z największym e-commerce w Polsce. W Dziennik.pl i Forsal.pl zajmuje się przede wszystkim tematyką związaną z finansami osobistymi.
