Kiedy ZUS może ponownie przeliczyć emeryturę?
ZUS umożliwia ponowne przeliczenie emerytury w trzech głównych sytuacjach związanych z nowym stażem pracy, dodatkowymi zarobkami lub zmianą przepisów. Zmiana wysokości świadczenia nie następuje losowo - musisz przedstawić nowe dowody lub spełnić kryteria wiekowe. Szansę na wyższe świadczenie masz w następujących przypadkach:
- Dodatkowe lata pracy po przyznaniu emerytury: Jeśli po przejściu na odpoczynek zawodowy kontynuujesz pracę i odprowadzasz składki emerytalne, ZUS może doliczyć je do Twojego konta.
- Odnalezienie dokumentów płacowych sprzed 1999 roku: Jeśli odnajdziesz stare druki Rp-7 (obecnie ERP-7) lub wpisy w legitymacji ubezpieczeniowej potwierdzające wyższe zarobki niż te, które ZUS przyjął do obliczenia kapitału początkowego.
- Nowe dowody na staż pracy: Zebranie brakujących świadectw pracy dokumentujących okresy składkowe (np. praca) lub nieskładkowe (np. studia, opieka nad dzieckiem).
Kto zyska najwięcej na przeliczeniu emerytury po 65. roku życia?
Największy wzrost emerytury po 65. roku życia dotyczy kobiet, które należały do Otwartych Funduszy Emerytalnych (OFE) i pobierały tzw. okresową emeryturę kapitałową. Zgodnie z art. 26c ustawy o emeryturach i rentach z FUS, po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego przewidzianego dla mężczyzn (65 lat), ZUS ponownie oblicza ich emeryturę docelową. Dlaczego kwota rośnie? Ponieważ ZUS dzieli zgromadzone składki przez średnie dalsze trwanie życia dla wieku 65 lat (według nowszych, aktualnych tablic GUS), co jest statystycznie korzystniejsze niż wyliczenia dla 60-latki. W wielu przypadkach ta operacja odbywa się automatycznie z urzędu, a podwyżki sięgają od dwustu do nawet blisko tysiąca złotych miesięcznie. O przeliczenie po 65. roku życia mogą starać się również mężczyźni, którzy po osiągnięciu wieku emerytalnego zdecydowali się pracować dalej i nie przeszli od razu na świadczenie, gromadząc wyższy kapitał.
Jak przeliczyć emeryturę z uwzględnieniem tablic dalszego trwania życia?
Nowe tablice średniego dalszego trwania życia GUS (obowiązujące od 1 kwietnia każdego roku) mają zastosowanie przy przeliczeniu tylko wtedy, gdy po przejściu na emeryturę dorabiasz lub składasz zupełnie nowe dokumenty stażowe. Samo ogłoszenie nowych tablic przez GUS nie daje każdemu emerytowi prawa do automatycznego przeliczenia. ZUS zastosuje nowe tablice w dwóch sytuacjach:
- Gdy pracujący emeryt wnioskuje o doliczenie składek zebranych po przejściu na emeryturę.
- Gdy składasz wniosek o doliczenie okresów ubezpieczenia, których wcześniej nie uwzględniono w podstawie wymiaru.
Dorabianie na emeryturze. Jak często składać wniosek do ZUS?
Pracujący emeryt może wnioskować o przeliczenie składek raz w roku kalendarzowym lub po całkowitym ustaniu zatrudnienia. Jeśli pracujesz na umowę o pracę lub zlecenie i są odpalane składki emerytalne, Twój kapitał stale rośnie. Aby doliczyć te środki:
- Należy złożyć do ZUS wniosek na formularzu ERPO.
- Do wniosku warto dołączyć zaświadczenie od pracodawcy potwierdzające okres zatrudnienia (jeśli umowa nadal trwa) lub świadectwo pracy (jeśli została zakończona).
- Wnioski można składać przez cały rok, jednak najwygodniej zrobić to na początku nowego roku za rok ubiegły.
Wniosek o przeliczenie możesz złożyć osobiście w placówce ZUS, przesłać pocztą lub wysłać elektronicznie bez wychodzenia z domu za pomocą platformy ZUS PUE (Platforma Usług Elektronicznych). Warto pamiętać, że ponowne przeliczenie nigdy nie obniży Twojego dotychczasowego świadczenia - jeśli nowe wyliczenie byłoby niekorzystne, ZUS pozostawi emeryturę na dotychczasowym poziomie.
Absolwentka filologii polskiej (ze specjalnością komunikacja społeczna) na Uniwersytecie Komisji Edukacji Narodowej oraz dziennikarstwa (ze specjalnością dziennikarstwo 2.0) na Uniwersytecie Papieskim Jana Pawła II w Krakowie. Blogerka, social media freak, miłośniczka fotografii, podróży, escape roomów i… kotów (bo nazwisko zobowiązuje). Wcześniej dziennikarka Wirtualnej Polski, redaktorka magazynu, copywriterka, freelance pisarka dla "Faktu" i "Newsweeka", a także project managerka. Wielbicielka włoskiej kuchni, a także szeroko rozumianej sfery beauty. Autorka licznych publikacji o tematyce gospodarczej i emerytalnej. Z Grupą INFOR związana od 2023 roku.
Link do profilu autorki na LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/anna-kot-spyra-04061b18b/