Dziennik.pl logo

Wcześniejsza emerytura dla nauczycieli. Wszystkie roczniki mogą już korzystać ze zmian w Karcie Nauczyciela

nauczycielka języka angielskiego, szkoła, tablica, klasa, języki obce
Wcześniejsza emerytura dla nauczycieli. Wszystkie roczniki mogą już korzystać ze zmian w Karcie Nauczyciela/ShutterStock
Od września 2026 roku w pełni obowiązuje reforma wprowadzona na mocy art. 88a Karty Nauczyciela (ustawa z 28 lipca 2023 roku). Oznacza to, że wszyscy nauczyciele spełniający ustawowe wymogi mogą już przejść na wcześniejszą emeryturę stażową przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego. Sprawdź, jakie warunki trzeba spełnić i na co uważać przed złożeniem wniosku do ZUS.

Kto może skorzystać z wcześniejszej emerytury?

Aby przejść na nową emeryturę nauczycielską, musisz spełnić łącznie pięć warunków:

  • Rozwiązanie stosunku pracy: Musisz rozwiązać umowę na swój wniosek lub stosunek pracy wygasł bądź został rozwiązany z przyczyn niezależnych od Ciebie (np. likwidacja szkoły, zmiany organizacyjne uniemożliwiające dalsze zatrudnienie w pełnym wymiarze).
  • Praca przed 1999 rokiem: Rozpocząłeś pracę na stanowisku nauczyciela, wychowawcy lub innego pracownika pedagogicznego przed 1 stycznia 1999 roku.
  • 30 lat stażu składkowego: Posiadasz co najmniej 30-letni okres składkowy, w tym minimum 20 lat faktycznego wykonywania pracy na stanowisku nauczyciela w wymiarze co najmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć.
  • Brak prawa do starej emerytury: Nie przysługuje Ci prawo do emerytury bez względu na wiek na podstawie art. 88 ust. 2a Karty Nauczyciela.
  • Kwota minimalna: Wyliczona przez ZUS emerytura nie może być niższa od obowiązującej emerytury minimalnej.

Pełny harmonogram już obowiązuje

Nowe przepisy wchodziły w życie etapami w zależności od daty urodzenia:

  • od 1 września 2024 roku – dla nauczycieli urodzonych przed 1 września 1966 roku,
  • od 1 września 2025 roku – dla nauczycieli urodzonych po 31 sierpnia 1966 roku, a przed 1 września 1969 roku,
  • od 1 września 2026 roku – dla nauczycieli urodzonych po 31 sierpnia 1969 roku.

Obecnie z rozwiązania mogą więc korzystać wszystkie uprawnione roczniki – na identycznych zasadach dla kobiet i mężczyzn. Wniosek do ZUS należy złożyć przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego (60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn). Samo uprawnienie do tej emerytury nie wygasa po ukończeniu 60 czy 65 lat.

Jak ZUS wylicza wysokość świadczenia?

Nowa emerytura nauczycielska jest wyliczana na zasadach ogólnych, co oznacza brak dodatkowych przeliczników za wcześniejsze odejście z zawodu. Obliczenie przebiega w dwóch krokach:

  1. Ustalenie podstawy: ZUS sumuje zwaloryzowane składki emerytalne na koncie, zwaloryzowany kapitał początkowy oraz środki na subkoncie.
  2. Podzielenie kapitału: Zgromadzoną kwotę dzieli się przez średnie dalsze trwanie życia (z tablic GUS) właściwe dla wieku, w którym nauczyciel przechodzi na emeryturę.

O czym trzeba pamiętać przed decyzją? (Ważne ograniczenia)

Przed złożeniem dokumentów w ZUS warto wziąć pod uwagę trzy konsekwencje finansowe i zawodowe:

  • Niższe świadczenie: Ze względu na dłuższy statystyczny czas pobierania emerytury, świadczenie wyliczone np. w wieku 56 czy 58 lat jest wyraźnie niższe niż przy pracy do 60. lub 65. roku życia. Wielu nauczycielom brakuje kapitału, by spełnić wymóg emerytury minimalnej.
  • Ograniczenia w dorabianiu: Do czasu osiągnięcia powszechnego wieku emerytalnego (60/65 lat) emerytowany nauczyciel może pracować w szkole maksymalnie na 1/2 etatu (i tylko za zgodą kuratora oświaty) – przekroczenie tego limitu powoduje zawieszenie wypłaty świadczenia.
  • Brak urlopu dla poratowania zdrowia: Nabycie prawa do nowej emerytury z art. 88a automatycznie pozbawia nauczyciela możliwości skorzystania z urlopu dla poratowania zdrowia – nawet jeśli nie złożył on jeszcze wniosku o wypłatę świadczenia.
Copyright
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło dziennik.pl
Anna Kot-Spyra
Anna Kot-Spyra

Absolwentka filologii polskiej (ze specjalnością komunikacja społeczna) na Uniwersytecie Komisji Edukacji Narodowej oraz dziennikarstwa (ze specjalnością dziennikarstwo 2.0) na Uniwersytecie Papieskim Jana Pawła II w Krakowie. Blogerka, social media freak, miłośniczka fotografii, podróży, escape roomów i… kotów (bo nazwisko zobowiązuje). Wcześniej dziennikarka Wirtualnej Polski, redaktorka magazynu, copywriterka, freelance pisarka dla "Faktu" i "Newsweeka", a także project managerka. Wielbicielka włoskiej kuchni, a także szeroko rozumianej sfery beauty. Autorka licznych publikacji o tematyce gospodarczej i emerytalnej. Z Grupą INFOR związana od 2023 roku.

Link do profilu autorki na LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/anna-kot-spyra-04061b18b/

Zobacz wszystkie artykuły tego autoraPogoda na czwartek, 19 listopada. Chwilowe ocieplenie przed ochłodzeniem, ale w górach powieje do 120 km/h »
Zapisz się na newsletter
Najważniejsze wydarzenia polityczne i społeczne, istotne wiadomości kulturalne, najlepsza rozrywka, pomocne porady i najświeższa prognoza pogody. To wszystko i wiele więcej znajdziesz w newsletterze Dziennik.pl. Trzymamy rękę na pulsie Polski i świata. Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco!

Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich

Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj