Aż dwie podwyżki świadczeń dla seniorów w 2027 roku. Pierwsza już 1 stycznia, druga 1 marca. ZUS potwierdza zmiany

Renta wdowia, wypłacana od 1 lipca 2025 roku, umożliwia osobom, które straciły męża albo żonę, łączenie własnej emerytury lub renty z rentą rodzinną po zmarłym małżonku. Wcześniej, w przypadku zbiegu prawa do dwóch świadczeń, wypłacano tylko jedno z nich – wyższe lub wybrane przez uprawnionego. Renta wdowia natomiast pozwala zachować jedno świadczenie w pełnej wysokości i otrzymywać dodatkowo część drugiego. Do końca 2026 roku udział ten wynosi 15 proc. Od 1 stycznia 2027 roku wzrośnie do 25 proc.

To jednak nie koniec zmian. Kolejna podwyżka nastąpi 1 marca 2027 roku, kiedy emerytury i renty zostaną objęte coroczną waloryzacją. Ponieważ renta wdowia polega na łącznej wypłacie dwóch świadczeń emerytalno-rentowych, wzrost ich wysokości wpłynie również na kwoty otrzymywane przez uprawnionych wdowców.

Renta wdowia wzrośnie od 1 stycznia 2027 roku. ZUS wypłaci 25 proc. drugiego świadczenia

Zasady wypłaty renty wdowiej reguluje przede wszystkim art. 95a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, wprowadzony nowelizacją z 26 lipca 2024 roku.

Zgodnie z przepisami wdowa lub wdowiec mogą wybrać jeden z dwóch wariantów wypłaty:

• 100 proc. własnej emerytury lub renty oraz 25 proc. renty rodzinnej po zmarłym małżonku;
• 100 proc. renty rodzinnej oraz 25 proc. własnej emerytury lub renty.

Nowe proporcje zaczną obowiązywać 1 stycznia 2027 roku. Do końca roku w obu przypadkach drugie świadczenie jest wypłacane jedynie w wysokości 15 proc.

Ile wzrośnie renta wdowia od stycznia 2027 roku? Przykładowe wyliczenia

Na podstawie kalkulatora ZUS przygotowaliśmy zestawienie przedstawiające wysokość renty wdowiej obowiązującą od 1 stycznia 2027 r. w wariancie obejmującym 100 proc. renty rodzinnej oraz 15 proc. własnej emerytury. Uwzględniono w nich różne poziomy świadczeń przysługujących zarówno wdowie lub wdowcowi, jak i zmarłemu małżonkowi.

Poniżej prezentujemy, jak będą kształtować się renty wdowie od 1 stycznia 2027 r. w wariancie 100 proc. renty rodzinnej i 25 proc. emerytury.

Druga podwyżka renty wdowiej od 1 marca 2027 roku. Ile wyniesie waloryzacja?

Styczniowy wzrost udziału drugiego świadczenia nie będzie jedyną zmianą wpływającą na wysokość renty wdowiej w 2027 roku. Od 1 marca emerytury i renty zostaną podwyższone zgodnie ze wskaźnikiem corocznej waloryzacji.

Ostateczna wysokość waloryzacji nie została jeszcze ustalona. Rząd w czerwcu 2026 roku prognozował wzrost świadczeń o co najmniej 3,48 proc. Z kolei w prognozie Funduszu Ubezpieczeń Społecznych na 2027 rok ZUS przyjął wskaźnik waloryzacji wynoszący 103,96 proc., co odpowiada podwyżce o 3,96 proc.

Limit renty wdowiej w 2027 roku. Nie każdy otrzyma pełną podwyżkę

Choć od stycznia udział drugiego świadczenia wzrośnie do 25 proc., nie oznacza to, że wszyscy uprawnieni otrzymają pełną kwotę wynikającą z nowego sposobu obliczania wypłat. Przepisy przewidują bowiem ograniczenie łącznej wysokości świadczeń. Suma świadczeń wypłacanych w ramach renty wdowiej nie może przekroczyć trzykrotności najniższej emerytury.

Od 1 marca 2026 roku minimalna emerytura wynosi 1978,49 zł brutto. Oznacza to, że obowiązujący limit łącznej wypłaty renty wdowiej wynosi 5935,47 zł miesięcznie. Limit ten pozostanie na niezmienionym poziomie w styczniu i lutym 2027 roku. Sytuacja zmieni się 1 marca 2027 roku, kiedy wraz z waloryzacją najniższej emerytury wzrośnie również limit renty wdowiej. Przy waloryzacji wynoszącej 3,96 proc. minimalna emerytura wzrosłaby do około 2056,84 zł brutto, a limit renty wdowiej do około 6170,52 zł miesięcznie.

Kto otrzyma wyższą rentę wdowią w 2027 roku?

Prawo do renty wdowiej nie przysługuje każdej osobie, która straciła męża lub żonę. Konieczne jest spełnienie kilku warunków.

O łączną wypłatę świadczeń mogą ubiegać się osoby, które:

• ukończyły 60 lat w przypadku kobiet lub 65 lat w przypadku mężczyzn;
• mają prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku oraz do własnego świadczenia emerytalno-rentowego;
• pozostawały we wspólności małżeńskiej do dnia śmierci współmałżonka;
• nabyły prawo do renty rodzinnej nie wcześniej niż pięć lat przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego, czyli po ukończeniu 55 lat przez kobiety i 60 lat przez mężczyzn;
• nie zawarły nowego związku małżeńskiego.

Czy trzeba składać wniosek o podwyżkę renty wdowiej w 2027 roku?

Osoby, które już pobierają rentę wdowią lub uzyskają do niej prawo do końca 2026 roku, nie będą musiały składać kolejnego wniosku wyłącznie z powodu styczniowej podwyżki. ZUS zapowiedział, że od 1 stycznia 2027 roku automatycznie zwiększy udział drugiego świadczenia z 15 do 25 proc. Analogiczne zasady będą obowiązywały osoby pobierające rentę wdowią z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. KRUS również poinformował, że przeliczenie zostanie przeprowadzone z urzędu.

Bez dodatkowego wniosku odbywa się także coroczna waloryzacja emerytur i rent. Oznacza to, że seniorzy, którzy już korzystają z renty wdowiej, nie będą musieli podejmować żadnych działań, aby ich świadczenia zostały podwyższone w marcu.

Inaczej wygląda sytuacja osób, które spełniają warunki do otrzymania renty wdowiej, ale dotychczas nie wystąpiły o jej przyznanie. W takim przypadku konieczne jest złożenie pierwszego wniosku o ustalenie zbiegu świadczeń z rentą rodzinną. W ZUS służy do tego formularz ERWD. Dokument można złożyć elektronicznie za pośrednictwem eZUS, osobiście w placówce lub przesłać pocztą. Prawo do łącznej wypłaty świadczeń jest ustalane od miesiąca złożenia wniosku.

Prawie milion seniorów pobiera rentę wdowią

Jak wynika z danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w czerwcu 2026 roku świadczenia w ramach renty wdowiej pobierało 993,4 tys. osób. Od początku funkcjonowania nowych przepisów przynajmniej jedną wypłatę otrzymało około 1,1 mln uprawnionych. Według informacji ZUS średnia dodatkowa kwota wypłacana w ramach 15-procentowego udziału drugiego świadczenia wynosiła 379,10 zł miesięcznie.

Podstawa prawna:

• Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. 1998 nr 162 poz. 1118)