Na wstępie wyjaśnijmy czym jest lokata terminowa - to umowa między bankiem a klientem dotycząca lokowania  środków pieniężnych.  Zawierana ona jest na czas określony. Obowiązkiem banku jest wypłacenie kapitału wraz z odsetkami na koniec okresu umowy.

Lokaty dzielimy na odnawialne – po upływie terminu są one automatyczne przedłużane na kolejny okres i nieodnawialne. W  ich przypadku po zakończeniu umowy kwota lokaty wraz z odsetkami zostaje przekazana na wskazany przez klienta rachunek lub (rzadziej) wypłacona gotówką w oddziale.

Porównaj online 2-letnie lokaty terminowe z ponad 30 banków.

Rozważni i cierpliwi...

Przejdźmy  teraz do meritum, czyli do tego czym są lokaty długoterminowe.  Najprościej rzecz ujmując nazywamy tak lokaty, których okres  trwania wynosi więcej niż 12 miesięcy (najczęściej  24 lub 36 miesięcy). Znajdują się one w ofertach właściwie każdego banku. Biorąc pod uwagę częste ostatnio obniżki stóp procentowych, lokaty długoterminowe wydają się być trafnym wyborem o ile  są oprocentowane według stałych stóp procentowych.  Kiedy wypłacane są odsetki?  W większości przypadków w momencie  wygaśnięcia umowy, czyli w chwili zapadnięcia terminu lokaty. Tak samo jak w większości lokat, których umowy są zawierane na krótszy okres.

Gra w otwarte karty

Roczna efektywna stopa oprocentowania lokat długoterminowych może być niższa niż w przypadku depozytów krótkoterminowych lub tych oprocentowanych wg stopy zmiennej. Dlaczego tak się dzieje? Ponieważ  stałe oprocentowanie oznacza dla banku wyższy koszt pozyskania pieniądza. W przypadku spadku stóp procentowych bank nie będzie mógł obniżyć oprocentowania lokat oprocentowanych wg stałej stopy procentowej.  Jeżeli w okresie trwania lokaty stopy procentowe spadną, sytuacja posiadacza lokaty długoterminowej będzie lepsza – ma on bowiem gwarancję takiego samego oprocentowania przez cały czas trwania depozytu.

Porównajmy to na przykładzie dwóch lokat: oprocentowanej wg stałej stopy 2-letniej lokaty Direct+ on-line Santander Consumer Banku (jednej z ciekawszych na rynku) i oprocentowanej wg zmiennej stopy FM Lokaty WIBOR Plus. Oprocentowanie lokaty Direct+ on-line wynosi 6% w skali roku. Można założyć ją w kwocie od 5000 zł do 300000 zł. Klient, który wpłacił na nią kwotę 5000 zł zarobi „na czysto” 486 zł. Lokata FM Banku oprocentowana jest nieco wyżej – 6,29% w skali roku. Jednak jej oprocentowanie zmienia się co kwartał, a ustalane jest na podstawie 6-miesięcznego WIBORu.  Biorąc pod uwagę, że od początku października 2012 r. stawka ta spadła o 0,8 pp. zyski  osiągnięte z tej lokaty niekoniecznie sięgną 509,49 zł po podatku….

Co jednak w momencie sytuacji zupełnie odwrotnej? Kiedy stopy procentowe wzrosną, klienci, którzy założyli lokaty długoterminowe wcześniej, nie zarobią tyle ile by mogli, ponieważ oprocentowanie lokaty byłoby wyższe. Oczywiście jest to pewna strata dla klienta ale i korzyść dla banku. Nie dość, że oprocentowanie założonej lokaty będzie niższe, to na dodatek ewentualne rozwiązanie umowy przed czasem spowoduje, że dotychczas naliczone odsetki zostaną utracone.

Unia jednej prędkości

Dlaczego więc lokaty długoterminowe? Jest coś takiego jak ryzyko reinwestycji. Musimy się z nim liczyć jeżeli  posiadamy lokatę na krótszy okres. Skąd mamy wiedzieć, jak będzie ona oprocentowana w momencie jej przedłużania? Nie wiemy, czy lokata zakładana na jeden miesiąc, po upływie tego okresu będzie odnowiona  na takich samych warunkach, z taką samą wysokością oprocentowania. 

W takim razie, jak ograniczyć ryzyko, jaki jest na to sposób? Najlepiej po prostu obserwować poczynania Rady Polityki Pieniężnej. A jej zamiary są teraz bardzo proste i oczywiste – dalej obniżać  stopy procentowe. Ostatnia jak na razie, trzecia w tym roku, obniżka miała miejsca 6 grudnia, ale zanosi się na kolejne. Powodem obniżek jest spowolnienie wzrostu gospodarczego oraz konkurencyjność gospodarki. Trudno walczyć o klienta na rynku UE mając najwyższy koszt pieniądza inwestycyjnego. Jeśli koszt pieniądza nie będzie równał do konkurencji, gospodarka zwalniać będzie w sposób naturalny i nieubłagany. Patrząc na sytuację makroekonomiczną racjonalnie, Polska jest w Europie wyspą drogiego pieniądza. Ryzyko klienta jest więc takie jak zwykle – jeśli dobrze przewidzi tendencję kształtowania się stopy referencyjnej – wygrał, jeśli źle - zarobi mniej. Jeżeli widać, że Rada Polityki Pieniężnej obniża stopy procentowe, i w najbliższym czasie będzie  to robić dalej,  korzystniejszym rozwiązaniem jest założenie lokaty o dłuższym terminie niż krótszym.

Pewny zysk? Tylko z 3-letniej lokaty o stałym oprocentowaniu!

Ostatni dzwonek

Lokaty długoterminowe z gwarancją są dobrym sposobem na „przeczekanie” złych czasów, zaczynają przyciągać coraz większą liczbę klientów. Nadal posiadają wysokie oprocentowanie ale wszystko wskazuje na to, że po Nowym Roku czeka nas mała albo nawet większa „przecena”. Kto nie zdąży – jego strata.